Thái-lan nỗ lực duy trì vị thế xuất khẩu gạo

Thứ Năm, 27/02/2020, 02:24:03

Ngành xuất khẩu gạo Thái-lan đang đối mặt nhiều thách thức, do tình trạng hạn hán kéo dài, đồng nội tệ tăng giá và sức cạnh tranh giảm. Trong bối cảnh đó, quốc gia xuất khẩu gạo lớn thứ hai thế giới này đang nỗ lực triển khai các biện pháp nhằm duy trì vị thế trên thị trường.

Thái-lan nỗ lực duy trì vị thế xuất khẩu gạo

Nông dân cấy lúa tại một cánh đồng ở đông bắc Thái-lan. Ảnh Roi-tơ

Theo Bộ Nông nghiệp và Hợp tác xã Thái-lan, năm 2019, Thái-lan xuất khẩu 7,58 triệu tấn gạo, thu về hơn 4,2 tỷ USD, giảm 32% về số lượng và 25% về giá trị so năm trước đó. Trong khi đó, Hiệp hội các nhà xuất khẩu gạo Thái-lan (TREA) đặt mục tiêu xuất khẩu 7,5 triệu tấn gạo trong năm 2020, giảm so mức trung bình 10 triệu tấn hằng năm. Con số TREA đưa ra cũng tương đồng với dự báo của Bộ Thương mại Thái-lan. Ðây là mục tiêu thấp nhất quốc gia Ðông - Nam Á này đặt ra kể từ năm 2013. Chủ tịch TREA Cha-rơn Lao-tha-mát nhận định, Thái-lan có nguy cơ đánh mất vị trí thứ hai trong bảng xếp hạng các nhà xuất khẩu gạo hàng đầu thế giới nếu tình hình không được cải thiện.

Các chuyên gia cho rằng, ngành xuất khẩu gạo của Thái-lan gặp khó khăn trước hết do tình trạng hạn hán kéo dài khiến nguồn cung hạn chế, đẩy giá gạo tăng cao. Sản lượng lúa gạo của Thái-lan chịu ảnh hưởng tiêu cực khi 18 tỉnh của nước này, bao gồm nhiều khu vực canh tác lớn, bị hạn hán và thiếu nguồn cung nước từ các đập chứa. Cục Khí tượng Thái-lan dự báo, tình trạng hạn hán sẽ kéo dài đến tháng 5 tới và ở mức độ nghiêm trọng nhất trong vòng 40 năm qua. Lượng nước hiện nay không đủ cho việc canh tác lúa trái vụ. Ngoài ra, năm 2019, đồng bạt tăng giá gần 9% so đồng USD, làm hạn chế khả năng cạnh tranh về giá gạo xuất khẩu của Thái-lan so với các nhà sản xuất lớn như Ấn Ðộ, Việt Nam và Trung Quốc. Từ đầu năm đến nay, giá loại gạo 5% tấm xuất khẩu của Thái-lan liên tục giữ ở mức cao hơn của các nước khác.

Chủ tịch TREA Cha-rơn Lao-tha-mát nhận định, một trong những nguyên nhân khác khiến xuất khẩu gạo của Thái-lan giảm là do nước này chưa chú trọng việc phát triển các giống gạo mới, đáp ứng sự thay đổi của thị trường thế giới. Theo Cơ quan thông tin quốc gia Thái-lan, hầu hết các giống lúa của nước này cho gạo trắng và cứng, vốn không còn phù hợp nhu cầu tiêu thụ gạo dẻo, mềm của người tiêu dùng hiện nay. Trong khi đó, các nước xuất khẩu gạo khác trong khu vực liên tục phát triển các giống lúa mới để cải thiện cả chất lượng và năng suất cây trồng, đáp ứng nhu cầu của thị trường.

Trước tình hình nêu trên, mới đây, Bộ Nông nghiệp và Hợp tác xã Thái-lan đã tổ chức cuộc họp với các cơ quan hữu quan và nhà xuất khẩu để tìm lời giải cho bài toán duy trì vị thế của gạo Thái-lan trên thị trường thế giới. Theo đó, thời gian tới, các cơ quan liên quan được giao nhiệm vụ lập kế hoạch ứng phó hạn hán và quy hoạch diện tích trồng lúa để thực hiện trong vụ mới, bắt đầu từ tháng 5 tới. Thủ tướng Thái-lan Pray-út Chan-ô-cha nhấn mạnh, nhiều dự án quản lý nước mới đang được phát triển để khắc phục tình trạng thiếu nước tại 21 địa phương bị công bố là khu vực thảm họa thiên nhiên do hạn hán. Ðối với những khu vực không phù hợp canh tác lúa, một chiến dịch chuyển đổi nghề nghiệp kéo dài ba năm sẽ được triển khai để giảm bớt số lượng cánh đồng lúa trên toàn quốc, nhằm ngăn chặn nguy cơ thừa nguồn cung, khiến giá gạo bất ổn. Bên cạnh đó, Chính phủ Thái-lan cũng tài trợ cho các dự án nghiên cứu giống lúa mới, nhằm đa dạng hóa sản phẩm và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Giới chuyên gia nhận định, việc phát triển các giống lúa mới và giảm chi phí sản xuất là chìa khóa để gạo Thái-lan duy trì sức hấp dẫn đối với thị trường quốc tế. Ðiều này đòi hỏi Chính phủ và người nông dân Thái-lan chung tay trong nỗ lực tiếp sức cho ngành lúa gạo nước này.

HỮU KHANH