Bình luận quốc tế

Bức tường kiên định

Thứ Ba, 26/02/2019, 03:00:38

Tiến trình đàm phán Brexit (Anh rời Liên hiệp châu Âu - EU) đang đi đến đoạn kết với nguy cơ Anh sẽ rời "mái nhà chung châu Âu" mà không đạt được thỏa thuận nào. Một trong những nguyên nhân khiến đàm phán bế tắc là phía EU không chấp nhận thay đổi thỏa thuận mà hai bên đã đạt được hồi cuối năm 2018.

Để tháo gỡ bế tắc của đàm phán Brexit, Thủ tướng Anh T.May và một số nhà lãnh đạo Anh gần đây đã liên tiếp tiến hành hoạt động "ngoại giao con thoi" tới châu Âu nhằm tìm kiếm sự nhượng bộ của khối này. Tuy nhiên, phía Anh dường như đã vấp phải một "bức tường kiên định" cứng rắn từ các nhà lãnh đạo EU. Trưởng đoàn đàm phán Brexit của EU M.Barnier tuyên bố các cuộc đàm phán về việc Anh rút khỏi EU hiện là thời điểm đòi hỏi một "quyết định" thay vì cần thêm "thời gian". Ông M.Barnier nhấn mạnh thông điệp nêu trên khi trả lời Ðài Europe 1 rằng: "Chúng ta không cần thời gian mà cần một quyết định và mọi người cần có trách nhiệm với điều này". Trưởng đoàn đàm phán của EU cũng khẳng định rằng hiện giờ trách nhiệm thuộc về phía Anh và "London cần nhận lấy hệ quả từ những quyết định của mình".

Phía EU đã nhiều lần tỏ rõ quan điểm về việc đàm phán Brexit. Mới đây, hãng tin Reuters dẫn nguồn tin Bộ Ngoại giao Tây Ban Nha cho biết EU sẽ không đồng ý thương lượng lại thỏa thuận về Brexit. Thông tin này được tiết lộ nhân dịp Bộ trưởng Ngoại giao Tây Ban Nha có cuộc gặp với Trưởng đoàn đàm phán Brexit của EU ở Madrid. Ngoài ra, các phát ngôn mới nhất của lãnh đạo phía EU cho thấy dường như khối này đã hết kiên nhẫn và ngày càng cạn niềm tin vào việc sẽ đạt được thỏa thuận Brexit với Anh. Chủ tịch Ủy ban châu Âu (EC) J.Juncker trong phát biểu tại phiên họp toàn thể của Ủy ban Xã hội và Kinh tế châu Âu vừa qua đã khẳng định ông không "lạc quan" về cơ hội đạt được thỏa thuận Anh rời khỏi EU. Chủ tịch EC nói rõ, ông không thể loại trừ khả năng kịch bản không thỏa thuận xảy ra và điều này sẽ gây ra hậu quả tồi tệ về xã hội và kinh tế tại Anh, cũng như tại châu Âu, đồng thời cảnh báo mọi thất bại trong việc đạt thỏa thuận Brexit theo trình tự sẽ rất tốn kém. Do vậy, ông nhấn mạnh nỗ lực hướng tới cách có thể tránh được điều tồi tệ nhất.

Trong khi đó, phía Anh vẫn đang nỗ lực "còn nước còn tát" nhằm cứu vãn thỏa thuận Brexit. Thủ tướng Anh T.May đã tới Brussels để thảo luận với Chủ tịch EC J.Juncker nhằm tìm cách tháo gỡ những bế tắc hiện tại. Tuy nhiên, cuộc đối thoại đã không đạt kết quả mong đợi khi hai bên chỉ khẳng định lại điều khoản "rào chắn" trong thỏa thuận Brexit là tạm thời. Trong khi đó, Bộ trưởng phụ trách vấn đề Brexit của Anh S.Barclay vừa cho biết London sẽ tìm kiếm những thỏa thuận thay thế cho điều khoản "rào chắn" trong các cuộc thảo luận về quan hệ thương mại tương lai với EU. Ðây là điều khoản giúp duy trì đường biên giới mở giữa Bắc Ireland và CH Ireland, và là phần gây tranh cãi nhiều nhất trong thỏa thuận Brexit mới mà Anh và EU đạt được hồi tháng 11-2018.

Giới phân tích cho rằng, sở dĩ phía EU không còn lạc quan vào triển vọng đàm phán Brexit là bởi nội bộ Anh hiện vẫn quá chia rẽ về vấn đề này. Chủ tịch EC J.Juncker cũng cho rằng nếu Anh tiến hành bỏ phiếu về thỏa thuận Brexit một lần nữa, tại Quốc hội Anh vẫn có rất nhiều nghị sĩ phản đối và chỉ có ít nghị sĩ ủng hộ. Những ngày gần đây, bất đồng về Brexit đã liên tiếp khiến chính trường Anh "nổi sóng". Một số nghị sĩ đã rời bỏ đảng cầm quyền để phản đối thỏa thuận Brexit. Trong khi đó, truyền thông Anh cho biết, các quan chức cấp cao trong Chính phủ Anh gồm Bộ trưởng Việc làm và Hưu trí, Bộ trưởng Tư pháp, Bộ trưởng Doanh nghiệp và Bộ trưởng phụ trách về vấn đề Scotland đã cảnh báo rằng Thủ tướng T.May phải nhất trí về việc lùi thời hạn Anh rời khỏi EU dự kiến vào ngày 29-3 tới, trong trường hợp không kịp đạt một thỏa thuận với EU, hoặc phải đối mặt với "cuộc nổi dậy" tại Quốc hội trong cuộc bỏ phiếu vào ngày 12-3 tới. Nữ Thủ tướng Anh đã quyết định lùi thời gian bỏ phiếu tại Hạ viện sang ngày 12-3 tới thay vì 24-2 nhằm có thêm thời gian cho các nhà đàm phán Anh tiếp tục bàn thảo với các quan chức EU. Tuy nhiên, Bộ trưởng Giáo dục Anh cho rằng, trì hoãn thời hạn Brexit sẽ không giải quyết được bất kỳ mâu thuẫn cơ bản nào trong thỏa thuận Brexit của bà T.May.

Trong bối cảnh nội bộ Anh chia rẽ, tiến trình Brexit lại vấp phải "bức tường cứng" trong quan điểm đàm phán của các nhà lãnh đạo EU như trên, nhiều chuyên gia nhận định, việc nước Anh rời EU mà không có thỏa thuận, chỉ còn là vấn đề thời gian. Kịch bản này chỉ có thể thay đổi nếu các nghị sĩ phản đối Brexit trong Quốc hội Anh hoặc các nhà lãnh đạo EU chấp nhận "xuống thang" trong những ngày tới.

HÀ VIỆT