Khi người cao tuổi chơi "vlog"

Thứ Năm, 20/06/2019, 02:13:23

Khi những đoạn vi-đê-ô của kênh Bà Tân vlog (viết tắt của từ video blog, tức nhật ký bằng đoạn vi-đê-ô trên kênh Youtube) đạt mốc một triệu lượt người xem, nhiều người giật mình, lập tức tìm hiểu bà là ai? Người phụ nữ này thật ra không có gì đặc biệt. Sống ở một vùng quê ở tỉnh Bắc Giang, năm nay gần 60 tuổi, bà Tân nói nhiều từ còn "ngọng líu". Nhưng câu chuyện của bà Tân cho thấy, công nghệ không chỉ thuộc về giới trẻ. Người già cũng có nhu cầu giải trí, có nhu cầu khẳng định bản thân trong thế giới công nghệ. Và người già cũng có thể kiếm tiền từ các vlog.

Thời gian qua, nhiều người cao tuổi vẫn quay những clip về cuộc sống, công việc... đưa lên kênh Youtube. Song, chuyện một người phụ nữ cao tuổi nông thôn như bà Tân đạt kỷ lục một triệu người theo dõi chỉ sau 20 ngày hoạt động là chuyện lạ, là động lực để nhiều người tham gia vlog. Những cái tên mới nổi là: Bà Sáu Vlog, Bà Tám Vlog, Bà Ðường Vlog, Ông Ba Vlog… Nhiều vlog của thế hệ "ông bà anh" dù mới lập cũng đã có hàng chục nghìn lượt xem, lượt theo dõi.

Vậy người già đã làm những gì trên Youtube mà cộng đồng mạng phải dậy sóng? Với bà Tân, đó là việc chế biến những món ăn "khủng", bắt đầu bằng nướng 100 cái đùi gà siêu cay; tiếp đó là những chảo cơm, nồi mì, khay bánh tráng, thau hoa quả, cốc trà… Tất cả đều "siêu to khổng lồ" đã kích thích trí tò mò của mọi người. Bà Tân tạo ấn tượng còn do cách ăn nói giản dị, quê mùa, đôi khi, chất giọng địa phương cũng làm tăng sự chú ý. Nhưng đó mới là điều kiện cần. Ðiều kiện đủ chính là sự "lạ". Sự chân chất của bà Tân như một "làn gió mới". Nhiều kênh Youtube thế hệ "ông bà anh" cũng phỏng theo phong cách bà Tân. Ðó là chế biến những món ăn, hay những câu chuyện lấy sự chất phác, lấy cuộc sống thôn quê, đôi khi sự "nhà quê", sự ngờ nghệch để gây cười. Và một điều ai cũng biết, đó là bàn tay "đạo diễn" của những người trẻ tuổi, con cháu của các ông, bà. Bà Tân nổi tiếng nhanh chóng còn bởi sự hỗ trợ của con trai là một vlogger có tiếng.

Khi các vi-đê-ô đạt được lượng người theo dõi lớn, các hãng quảng cáo sẽ nhảy vào, những vlogger sẽ được Youtube chia sẻ lợi nhuận. Ðấy là công thức kiếm tiền của nhiều vlogger. Và đấy cũng là "chiêu" để thu hút người xem. Sau những clip đầu có phần "độc, lạ", những vi-đê-ô mới đây là sự lặp đi lặp lại của những món ăn "khủng". Nó bắt đầu nhạt dần, cho dù ê-kip thực hiện đã biết tranh thủ tận dụng tối đa sự ngô nghê, quê mùa của bà để gây ấn tượng. Ngoài sự lạ, khó có thể tìm thấy ở vlog này yếu tố giáo dục hay vẻ đẹp văn hóa của các món ăn. Một số người cao tuổi cũng dùng chiêu trò để "câu view" (lượt xem). Các vi-đê-ô: Thử thách đá bóng ăn thịt vịt, Thử câu cá bằng cần câu khổng lồ, Ép cả thế giới với máy ép hoa quả khổng lồ… trên kênh Bà Già 61 tuổi thể hiện sự hài hước gượng gạo, nếu không muốn nói là kệch cỡm. Mới đây, một người phụ nữ ở huyện Mê Linh (Hà Nội) hợp tác cùng con trai tạo vi-đê-ô "Ăn mừng 20 nghìn lượt theo dõi" bằng cách để con trai đổ 200 quả trứng lên đầu mình, đã gây sự bức xúc trong cộng đồng vì sự câu khách lố bịch.

Công nghệ len vào mọi ngõ ngách. Người cao tuổi có nhu cầu vui chơi, giải trí trên mạng như Facebook, Youtube… cũng là lẽ đương nhiên. Nếu kiếm tiền chân chính, nếu tạo những vi-đê-ô mang tính giáo dục cao thì càng đáng mừng. Nhưng một số người mải "câu view", mải tìm cách nâng lượt theo dõi bằng những vi-đê-ô vô bổ, những chiêu trò phản cảm đang khiến giới trẻ thêm hoang mang, có cái nhìn lệch lạc về cuộc sống. Người Việt Nam lâu nay vẫn luôn quan niệm người già phải là tấm gương về sự lịch lãm, từng trải về kiến thức, về văn hóa. Khi mạng xã hội ngày càng phát triển, lẫn lộn, đan xen tốt - xấu, thật - ảo sẽ ra sao nếu giới trẻ "noi theo" tấm gương lệch chuẩn, thương mại, lộ liễu quá đà trong những vlog câu khách rẻ tiền?

GIANG NAM