Quản lý chất lượng tôm giống nước lợ

Thứ Bảy, 15/06/2019, 02:05:48

Theo Tổng cục Thủy sản (Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn), đến nay, tổng diện tích thả nuôi tôm nước lợ (tôm sú và tôm thẻ chân trắng) của cả nước đạt gần 740 nghìn ha, tăng hơn 3% so với năm 2017. Ðể đáp ứng việc thả nuôi tại hàng nghìn héc-ta ao nuôi, hằng năm, các địa phương cần khoảng 130 tỷ con tôm giống (trong đó gồm 100 tỷ con tôm thẻ chân trắng và 30 tỷ con tôm sú), tương đương số lượng tôm bố mẹ cần để sản xuất tôm giống là 200 nghìn tôm thẻ chân trắng và 50 nghìn tôm sú. Tuy nhiên, hiện cả nước chỉ có gần 2.500 cơ sở sản xuất giống tôm nước lợ, trong đó có gần 1.900 cơ sở sản xuất giống tôm sú và hơn 600 cơ sở sản xuất giống tôm thẻ chân trắng.

Nhiều cơ sở sản xuất tôm giống quy mô nhỏ, chưa hoàn toàn làm chủ công nghệ chọn tạo, gia hóa giống tôm, cho nên mới chỉ cung ứng giống tôm sạch bệnh phục vụ nuôi công nghiệp, chưa có con giống kháng bệnh phục vụ nuôi quảng canh, vốn là hình thức nuôi phổ biến của nhiều hộ dân.

Trong những năm gần đây, việc sản xuất tôm giống đã có sự dịch chuyển từ các tỉnh miền trung vào khu vực đồng bằng sông Cửu Long như Cà Mau, Bạc Liêu, Kiên Giang, Sóc Trăng và một số tỉnh phía bắc, nhưng phần lớn vẫn được sản xuất tại hai tỉnh Ninh Thuận và Bình Thuận, hiện chiếm gần 56% số lượng giống tôm nước lợ cho nhu cầu thả nuôi của cả nước. Do đó việc vận chuyển, cung ứng tôm giống từ cơ sở sản xuất trọng điểm đến các địa phương không chỉ ảnh hưởng giá thành sản phẩm, mà còn làm giảm chất lượng tôm giống do không thích nghi với môi trường thả nuôi mới. Ðặc biệt, một phần tôm sú bố mẹ vẫn phải thu gom từ môi trường tự nhiên. Còn tôm thẻ chân trắng bố mẹ, mỗi năm nước ta phải bỏ ra lượng ngoại tệ không nhỏ để nhập khẩu khoảng 90% số tôm, dẫn đến sản xuất tôm giống bị lệ thuộc về chất lượng và khiến chi phí sản xuất đầu vào tăng cao.

Để chủ động nguồn tôm giống đáp ứng nhu cầu thả nuôi ngày càng tăng của cả nước, cùng với việc hằng năm tổ chức thả hàng triệu con tôm sú giống, nhằm tái tạo nguồn lợi thủy sản ven bờ trong môi trường tự nhiên, ngành thủy sản cần phối hợp các địa phương đã và đang đầu tư cơ sở sản xuất tôm giống, rà soát xây dựng quy hoạch phát triển cơ sở sản xuất theo hướng sạch bệnh, gắn với các vùng nuôi tôm thương phẩm. Bên cạnh đó cần tập trung nguồn lực, lựa chọn đơn vị đủ năng lực nghiên cứu, chọn tạo giống tôm nước lợ phù hợp lợi thế sinh thái của từng vùng, địa phương, để vừa đáp ứng nhu cầu thả nuôi của người dân trong khu vực, vừa giảm giá thành sản xuất. Ðồng thời xây dựng và đưa vào sử dụng chợ mua và cung ứng giống tôm đầu mối tập trung, để doanh nghiệp và người dân trao đổi, mua bán cung ứng tôm giống, có sự kiểm tra, kiểm soát của cơ quan chức năng về chất lượng con giống, quản lý dịch bệnh, xử lý môi trường nuôi, bảo đảm sức khỏe tôm giống tốt, phát triển nhanh. Bảo đảm tốt nguồn cung tôm giống sẽ góp phần tăng năng suất, chất lượng sản phẩm cho các cơ sở nuôi, cũng là bảo đảm nguyên liệu đầu vào ổn định cho các doanh nghiệp thu mua chế biến tôm xuất khẩu, để có thể hoàn thành mục tiêu đạt giá trị kim ngạch 4,2 tỷ USD trong năm nay.

Minh An