Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính

THU THỦY, PHƯƠNG MINH

Chủ nhật, 26/05/2019 - 03:36 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Việc cải cách thủ tục hành chính tại các bộ, ngành, địa phương bước đầu đáp ứng sự mong đợi người dân. Ảnh: SONG ANH

Năm 2019, theo yêu cầu của Chính phủ, việc cải cách thủ tục hành chính (TTHC), cắt giảm điều kiện kinh doanh (ĐKKD) sẽ đi vào thực chất hơn. Yếu tố “thực chất” thể hiện ở chỗ sẽ tiếp tục rà soát, bãi bỏ, đơn giản hóa các quy định về ĐKKD không rõ ràng, không cụ thể, không khả thi; thực thi đầy đủ, triệt để những cải cách về ĐKKD đã phê duyệt trong năm 2018; kiên quyết không để phát sinh thêm các ĐKKD so số lượng đã công bố, công khai.

Kỳ 2: Sẽ đi vào thực chất hơn

Mạnh mẽ và quyết liệt hơn

Tại Hội nghị giao ban trực tuyến với 24 bộ, ngành, 63 địa phương về công tác cải cách TTHC, cải thiện môi trường kinh doanh (MTKD) và thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông trong giải quyết TTHC do Văn phòng Chính phủ (VPCP) tổ chức, Bộ trưởng, Chủ nhiệm VPCP Mai Tiến Dũng nhấn mạnh, cải cách TTHC, cải thiện MTKD là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của Chính phủ với nhiều nhiệm vụ được chỉ đạo quyết liệt trong thời gian qua. Thông qua sự chỉ đạo quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, sự vào cuộc hiệu quả của các bộ, ngành, địa phương, MTKD tại Việt Nam đã được cải thiện. Điều này dự báo nền kinh tế Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng nhanh, phản ánh môi trường hoạch định chính sách của Việt Nam đang được cải thiện.

Minh chứng là theo Báo cáo về MTKD 2019 của Việt Nam do Ngân hàng Thế giới (WB) công bố, năm 2018 chỉ số MTKD đã tăng 13 bậc, xếp thứ 69/190 nền kinh tế. Tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế Standard & Poors vừa công bố nâng hạng tín nhiệm quốc gia dài hạn cho Việt Nam từ mức “BB-” lên mức “BB” với triển vọng “ổn định”, đồng thời khẳng định xếp hạng tín nhiệm ngắn hạn cho Việt Nam ở mức “B”.

Về sự quyết liệt của cải cách TTHC, Bộ trưởng Mai Tiến Dũng cho biết, năm 2017, ngành Hải quan cắt giảm về thời gian thông quan trực tiếp tại các cửa khẩu giảm 3 giờ (từ 58 xuống 55 giờ) đối với hàng xuất khẩu, giảm 6 giờ (từ 62 xuống 56 giờ) đối với hàng nhập khẩu; chi phí thông quan trực tiếp tại cửa khẩu cho một lô hàng giảm được 19 USD. Như vậy, với hơn 11 triệu tờ khai của năm 2017, doanh nghiệp (DN) tiết kiệm được hơn 200 triệu USD cho thủ tục thông quan (tương đương hơn 4.000 tỷ đồng).

Từ năm 2018 đến nay, tiếp tục thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, đã cắt giảm được 3.425/6.191 điều kiện kinh doanh (đạt 110,6% so mục tiêu); cắt giảm 6.776/9.926 dòng hàng phải kiểm tra chuyên ngành (KTCN) khi thực hiện xuất, nhập khẩu, giúp tiết kiệm hơn 18 triệu ngày công/năm, tương đương 6.300 tỷ đồng/năm. Làn sóng khởi nghiệp được hình thành đã huy động được nguồn vốn cho nền kinh tế. Năm 2016, Việt Nam có 110.000 DN được thành lập mới, năm 2017 có 127.000 DN và năm 2018 có hơn 131.000 DN được thành lập. Tính chung cả vốn đăng ký mới và vốn đăng ký tăng thêm thì năm 2018 ước tính các DN đã bổ sung cho nền kinh tế 3,9 triệu tỷ đồng…

Đây là những thí dụ cụ thể cho thấy hiệu quả của việc cải cách TTHC trong thời gian qua. Tuy nhiên, những kết quả đã đạt được chưa đáp ứng được yêu cầu chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ. Vì vậy, năm 2019 cần phải cải cách mạnh mẽ, “nét” hơn và thực chất hơn nữa về cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, cắt giảm điều kiện KTCN, cắt giảm ĐKKD không cần thiết, các thủ tục gây rào cản cho DN...

Cơ chế một cửa giúp giảm phiền hà, nhũng nhiễu

Theo Cục trưởng Kiểm soát TTHC (VPCP) Ngô Hải Phan, tại các bộ, ngành, đa số đã thành lập bộ phận tiếp nhận và trả kết quả TTHC. Tại các địa phương hầu hết đã hoàn thành việc tổ chức, kiện toàn bộ phận một cửa; có 53/63 tỉnh, thành phố đã thành lập trung tâm phục vụ hành chính công (HCC) cấp tỉnh để tiếp nhận và giải quyết TTHC.

Là cơ quan tiên phong trong triển khai cơ chế một cửa, một cửa liên thông, Thứ trưởng Xây dựng Nguyễn Văn Sinh cho biết, Bộ Xây dựng là một trong hai bộ sớm hoàn thành và đưa vào hoạt động bộ phận tiếp nhận và trả TTHC. Kết quả tại bộ phận một cửa của bộ hoạt động hiệu quả, giảm bớt thủ tục phiền hà, nhũng nhiễu. Người dân đánh giá việc giải quyết TTHC tại bộ thuận tiện, bớt phiền hà so trước đây và cảm thấy yên tâm khi phí, lệ phí, ngày hẹn trả hồ sơ được công khai.

Việc cải cách TTHC tại Bộ Tài chính cũng bước đầu đáp ứng sự mong đợi người dân. Thứ trưởng Tài chính Vũ Thị Mai, chia sẻ: Bộ phận một cửa được triển khai đã tạo ra sự minh bạch, hiệu quả, giảm chi phí thời gian cho cá nhân, tổ chức, tạo điều kiện cho người dân không tiếp xúc trực tiếp cán bộ, công chức trong quá trình giải quyết TTHC. Tiến tới việc giải quyết TTHC ở mức độ 4 sẽ càng thuận lợi hơn nữa cho người dân, nâng cao năng suất lao động và việc bố trí cán bộ.

Quảng Ninh là địa phương được đánh giá triển khai cải cách TTHC hiệu quả. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đặng Văn Hậu chia sẻ, cải cách TTHC tại Quảng Ninh có nhiều nội dung, trong đó quan trọng nhất là cải cách mối quan hệ giữa người dân và cơ quan hành chính Nhà nước. Mô hình trung tâm HCC được triển khai tại Quảng Ninh trong 5 năm qua được đánh giá hiệu quả bởi nhiều yếu tố, trong đó có yếu tố thực hiện khâu bốn tại chỗ (tiếp nhận, thẩm định, phê duyệt và trả hồ sơ). Các sở, ngành của tỉnh làm việc tại trung tâm đã được phát con dấu thứ 2 đặt tại đây. Để làm được như vậy, cán bộ làm việc tại trung tâm ở cấp lãnh đạo phòng được ủy quyền ký TTHC. Việc ủy quyền này bảo đảm giải quyết thủ tục nhanh, kịp thời, không nợ thủ tục. Hiện 99% số TTHC tại Quảng Ninh được giải quyết trước hạn và đúng hạn.

Về mô hình trung tâm HCC, Bộ trưởng, Chủ nhiệm VPCP cho biết, mô hình trung tâm HCC trực thuộc UBND tỉnh, trung tâm HCC trực thuộc UBND cấp huyện đang được một số địa phương như: Quảng Ninh, Bắc Ninh... thí điểm và cho thấy tính hiệu quả. Chính phủ ủng hộ chủ trương này và việc thực hiện phải bảo đảm giải quyết TTHC tại chỗ cho người dân.

Kiên quyết không để phát sinh các ĐKKD

Chủ tịch Ủy ban T.Ư Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam Trần Thanh Mẫn nêu rõ, MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội đang nỗ lực triển khai giám sát việc thực hiện Nghị quyết, giám sát những chuyên đề, lĩnh vực theo yêu cầu của Đảng, Nhà nước. Với 12 chương trình giám sát, trong đó có hoạt động giám sát về phát triển kinh tế tư nhân, đây là giám sát của nhân dân, Ban Thường trực Ủy ban T.Ư MTTQ Việt Nam nhận thấy một trong những nút thắt cần được Chính phủ chỉ đạo, các bộ, ban, ngành tập trung tháo gỡ, loại bỏ là những vướng mắc về thủ tục KTCN trong hoạt động thông quan hàng hóa xuất, nhập khẩu.

Để đẩy nhanh hơn tiến trình cải cách TTHC trong lĩnh vực KTCN, theo Chủ tịch VCCI Vũ Tiến Lộc, cần ban hành quy định bắt buộc mọi thủ tục KTCN đều phải được thực hiện trên nền tảng ứng dụng công nghệ thông tin. Việc tiếp nhận và giải quyết TTHC trên cổng thông tin một cửa quốc gia (NSW) phải được vận hành tối ưu hơn nữa, tiến tới chấm dứt tình trạng phải nộp hồ sơ giấy đối với các thủ tục trực tuyến.

Theo Thứ trưởng Tài chính Vũ Thị Mai, thời gian tới, các bộ, ngành, địa phương cần tiếp tục phải cải cách, rà soát, sửa đổi bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật quy định với mục tiêu đơn giản, cắt giảm, công bố công khai rõ ràng quy chuẩn, danh mục mã HS, cũng như tiến độ cần đẩy nhanh hơn nữa. Đối với những việc liên quan Bộ Tài chính, Tổng cục Hải quan là trung tâm kết nối các bộ, ngành nên phải làm nhiều việc. Về công nghệ, đúng như phản ánh của DN, có những hạn chế nhất định. Bộ sẽ xây dựng đề án tổng thể cải cách công nghệ thông tin để khắc phục lỗi trong vận hành của cổng thông tin NSW theo hướng tập trung, trực tiếp, khắc phục tình trạng chậm xử lý; đồng thời xây dựng đề án quản lý hoạt động thương mại điện tử đối với hàng hóa XNK.

Bộ trưởng, Chủ nhiệm VPCP Mai Tiến Dũng chỉ đạo, năm 2019, cải cách TTHC, cắt giảm ĐKKD sẽ đi vào thực chất hơn. Yếu tố “thực chất” thể hiện ở chỗ sẽ tiếp tục rà soát, bãi bỏ, đơn giản hóa các quy định về ĐKKD không rõ ràng, không cụ thể, không khả thi; thực thi đầy đủ, triệt để những cải cách về ĐKKD đã phê duyệt trong năm 2018; kiên quyết không để phát sinh thêm các ĐKKD so số lượng đã công bố, công khai. VPCP đề nghị các bộ, ngành, địa phương tập trung nguồn lực, chỉ đạo triển khai thực hiện, tạo sự chuyển biến hơn nữa về công tác cải cách TTHC, cải thiện MTKD, thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông và gửi nhận văn bản điện tử.