Trên chuyển, dưới chưa động

ĐẠI HOÀNG

Thứ ba, 18/06/2019 - 11:22 AM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Tính đến cuối năm 2017, Chính phủ đã có nghị định, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn có thông tư hướng dẫn thủ tục chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên đất trồng lúa sang trồng cây hằng năm, cây lâu năm hoặc trồng lúa kết hợp nuôi trồng thủy sản trên đất trồng lúa.

Cụ thể, các chính sách này được đánh giá là khá cởi mở, tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho nông dân, người dân chỉ cần làm đơn ra UBND xã là đã có cơ hội chuyển đổi cơ cấu cây trồng, chuyển tối đa 20% diện tích sang kết hợp nuôi trồng thủy sản, thay vì phải xin phép hết huyện, rồi tỉnh như trước đây.

Trước đây, đất lúa muốn chuyển sang trồng cây hằng năm (ngoài lúa), cây lâu năm hoặc nuôi trồng thủy sản, trước hết phải chuyển mục đích sử dụng thành đất 50 năm. Mà muốn có đất 50 năm thì phải trải qua những cuộc chạy marathon với không ít thủ tục, tốn phí. Vì thế người dân muốn chuyển đổi cơ cấu cây trồng thường mất rất nhiều công sức, tốn kém thời gian.

Đã có tình trạng một số cán bộ năng động tại một số địa phương, muốn “dân giàu, xã mạnh”, nhiều khi phải xé rào, cố tình “nhắm mắt” cho dân tự chuyển đổi. Nhưng sau đó những trường hợp này đã phải trả giá bằng sinh mạng chính trị, vô hình trung làm sa sút ý chí tích tụ ruộng đất, sa sút ý chí làm giàu từ nông nghiệp, nông thôn của không ít những cán bộ, quần chúng và thành phần kinh tế tư nhân.

Ngày nay ở nông thôn xuất hiện nhiều đám ruộng hoang, vì dân bỏ ruộng đang là một thực tế. Nhiều nơi, cán bộ phải vừa kết hợp vận động, vừa kết hợp giải pháp mạnh là thu hồi ruộng, người dân mới miễn cưỡng cấy lúa. Thu nhập từ lúa hay các cây trồng giá trị thấp không so sánh được với đi làm công ty, nên nhiều người dân không còn mặn mà. Trong khi người muốn tích tụ ruộng đất, muốn làm giàu từ ruộng đất vẫn phải đối diện với không ít khó khăn, bất cập, khiến họ đành lòng “múa tay trong bị”.

Đây là mâu thuẫn từng tồn tại suốt thời gian dài và ngày càng gay gắt. Đáng tiếc, sau khi được Chính phủ và Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tháo gỡ bằng chính sách cho phép chuyển đổi cây trồng trên đất lúa, thì việc thực tế chuyển đổi vẫn ì ạch bởi còn không ít khó khăn từ ngay cấp cơ sở. Chính phủ đã ban hành nghị định, bộ cũng đã có hướng dẫn thông tư, còn thực tiễn vẫn không động đậy. Trên chuyển nhưng dưới vẫn chưa động, câu chuyện kiểu này đang có chiều hướng trở nên quen thuộc ở nước ta rất cần những “cú hích” quyết liệt từ các cơ quan quản lý nhà nước.