Quả trứng gà nuôi thả và sân chơi toàn cầu

Thứ Năm, 08/02/2018, 12:51:16
 Font Size:     |        Print
 

Ảnh: Ngọc Lê

Hãy thử tưởng tượng ra, không lâu nữa, người nông dân và doanh nghiệp của Việt Nam sẽ không còn vô hình trên bản đồ thương mại toàn cầu. Chỉ cần một cú kích chuột, ở bất cứ đâu trên thế giới, nhà nhập khẩu cũng có thể biết được sản phẩm của nông dân này, doanh nghiệp kia có "lai lịch" như thế nào. Ấy là bởi, vòng đời của một sản phẩm đã được khép kín.

Nhân lên cơ hội cho người nông dân

Năm rồi, có một câu chuyện tưởng nhỏ nhưng lại đáng chú ý. Ông Lê Văn Hòa, chủ sở hữu trang trại hơn 300.000 gà mái ở tỉnh Tiền Giang xuất ngoại để học hỏi quá trình sản xuất trứng gà nuôi thả tại Heal Eggs Ltd, một trại trứng ở Anh. Ngày càng nhiều người tiêu dùng nói không với trứng từ các con gà bị nuôi nhốt công nghiệp chật chội đến mức không thể duỗi thẳng cánh, chứ đừng nói đến việc thực hiện các hành vi bản năng quan trọng như đậu trên nhánh cây, tắm bùn và đẻ trứng trong ổ. Hàng chục quốc gia đã ban hành lệnh cấm sử dụng mô hình chăn nuôi công nghiệp trên quy mô toàn quốc hoặc cục bộ, và nhiều tập đoàn đa quốc gia đã cam kết loại bỏ trứng gà nuôi nhốt ra khỏi chuỗi cung ứng toàn cầu của mình.

Vậy nên, ông Hòa rất trân trọng cơ hội để tiên phong chiếm được thị trường trứng gà nuôi không lồng. Tuy nhiên, không nhiều người có được cơ hội ấy như ông Hòa.

Lúc này chúng ta có thể tự hào với kim ngạch nhiều mặt hàng nông sản tăng kỷ lục trong năm 2017, nhưng khi mà "phát triển bền vững" trở thành từ khóa của nhiều quốc gia, và nhận thức của người tiêu dùng được nâng cao hơn, hàng hóa sẽ phải đạt chuẩn mực cao hơn. Vậy thì làm sao để người nông dân và doanh nghiệp Việt không bị bỏ lại phía sau những chuyển đổi mang tính cách mạng trong sản xuất, kinh doanh? Cách gì để tấm "thẻ vàng", hay thậm chí là "thẻ đỏ" không được đưa ra đối với những sản phẩm được khai thác, sản xuất tại Việt Nam?

Trở nên "hữu hình" trên sân chơi toàn cầu

Cuối năm 2017, Văn phòng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững (VCCI) đã ký một biên bản ghi nhớ hợp tác với Trung tâm Thương mại Quốc tế (ITC), cơ quan do Tổ chức Thương mại thế giới và Liên hợp quốc thành lập. Theo đó, hai bên sẽ phối hợp triển khai xây dựng và hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam sử dụng cơ sở dữ liệu Bản đồ tiêu chuẩn (Standard Map Database) cùng các công cụ chuỗi cung ứng như bản đồ Phát triển bền vững và bản đồ Thương mại. Ðiểm đáng nói, những công cụ này cho phép người sử dụng được truy cập miễn phí cơ sở dữ liệu về hơn 200 bộ tiêu chuẩn trên thế giới, qua đó, phân tích các dữ liệu về tiêu chuẩn bền vững, so sánh với các bộ tiêu chuẩn và tự đánh giá hoạt động phát triển bền vững của mình.

Trước mắt, dự án chọn lựa hỗ trợ các doanh nghiệp nông nghiệp để nâng cao tính cạnh tranh trong các chuỗi cung ứng thế giới thông qua việc cập nhật thông tin về các bộ tiêu chuẩn để kịp thời nâng cao và cải thiện hoạt động sản xuất, vừa bảo đảm tuân thủ luật pháp quốc tế, đáp ứng tốt hơn yêu cầu của khách hàng nhập khẩu và nâng cao được trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp. Thông qua các đầu mối lớn và tập trung đó, mức độ lan tỏa của dự án sẽ đến với những người nông dân, đối tác cung ứng của các doanh nghiệp.

Ðiểm thú vị của công cụ này, người nông dân và doanh nghiệp không bắt buộc phải trả chi phí để được cấp giấy chứng nhận, thay vào đó, họ được quyền lựa chọn tự khai báo, tự giám sát, và chỉ cần bảo đảm thực thi đầy đủ các quy chuẩn là nhận được mã số định danh. Ðiều đó giúp giảm đến mức thấp nhất chi phí và mọi đối tác nhập khẩu trên toàn cầu đều có thể truy xuất được vòng đời của sản phẩm từ mã số định danh này. Một thao tác trên máy tính thôi, có thể biết được quy cách, yêu cầu và chất lượng sản phẩm, biết được cả quy hoạch và phân bổ vùng sản xuất cũng như kiểm tra được sản phẩm đó có mạng lưới tiêu thụ ra sao… Nếu nói một cách hình ảnh, nhờ tiến bộ công nghệ trong kỷ nguyên số hóa, giờ đây, người nông dân với sản phẩm của mình đang từ "vô hình" trở nên "hữu hình" trong chuỗi thương mại toàn cầu.

Trong năm 2018, những thỏa thuận giữa VCCI với các đối tác như Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn và các đối tác khác sẽ được bàn thảo, đi đến ký kết để nhanh chóng đưa bản đồ tiêu chuẩn này vào thực thi. Hiện một số đối tác viễn thông đã sẵn sàng hợp tác để cung cấp điện thoại thông minh cho người nông dân, giúp họ nâng cao khả năng tiếp cận công nghệ thông tin.

Thông qua các quan hệ đối tác, chúng ta có thể cùng triển khai các sáng kiến giúp ngành nông nghiệp phát triển bao trùm và bền vững hơn!

Nguyễn Quang Vinh
Tổng Thư ký Hội đồng doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững Việt Nam