Một "bài toán" Thể thao

Thứ Ba, 06/02/2018, 03:12:27
 Font Size:     |        Print
 

Kình ngư Nguyễn Hữu Kim Sơn - 15 tuổi giành HCV và phá kỷ lục SEA Games 29, năm 2017.

15 tuổi, kình ngư Nguyễn Hữu Kim Sơn đã gây chấn động "đường đua xanh" SEA Games 29, với một HCV kèm theo một kỷ lục nội dung 400 m. Cũng ở tuổi 15, kỳ thủ Nguyễn Anh Khôi đã kịp đoạt tới bốn chức vô địch thế giới trẻ, trong đó có cú "đúp" năm 2017. Ðây là hai trường hợp điển hình trong hàng loạt tài năng trẻ đang phát lộ và tỏa sáng, đặt ra cho ngành thể thao bài toán về đầu tư, để "những niềm hy vọng vàng" này có thể phát triển theo đúng mẫu hình quốc tế.

1 15 tuổi, nhưng Kim Sơn đã có 10 năm gắn bó trọn vẹn với đường đua xanh. Nhiều năm khi Sơn ở tuyến năng khiếu thành phố, ngoài những buổi tập theo lịch, gia đình còn chủ động bỏ tiền thuê hồ bơi, thuê thầy chuyên môn, bác sĩ dinh dưỡng để con tập luyện thêm.

Tuy nhiên, cơ may lớn nhất đã tới khi Sơn lọt vào "mắt xanh" của HLV Ðặng Anh Tuấn - "thầy ruột" của siêu kình ngư Ánh Viên. Kể từ đó, Sơn thật sự bước vào một "quy trình chuẩn", với giáo án đều đặn được thầy Tuấn gửi về từ Mỹ, dưới sự kèm cặp của các HLV trẻ. Nhờ vậy, Sơn đã liên tục thăng tiến, hoàn toàn "vô đối" ở lứa tuổi của mình cả trong nước lẫn ngoài khu vực Ðông - Nam Á.

Từ đầu năm 2017, kình ngư 15 tuổi Nguyễn Hữu Kim Sơn tiến thẳng vào đội tuyển quốc gia, rồi được đưa vào diện đầu tư trọng điểm chuẩn bị cho SEA Games 29. Tại Giải vô địch thế giới, dù phút chót mới được tung vào thử sức trên đường bơi 1.500 m, song Sơn còn thi đấu tốt hơn cả các đàn anh Quý Phước, Lê Nguyễn Paul. Và đến SEA Games 29, Sơn đoạt HCV, đồng thời phá kỷ lục nội dung 400 m hỗn hợp.

Nguyễn Anh Khôi - niềm hy vọng lớn của thể thao trí tuệ Việt Nam. Ảnh: Thắng Hương

2 Cùng tuổi, cùng ở TP Hồ Chí Minh với Kim Sơn, hành trình "bén duyên" thể thao và bước lên đỉnh cao của Nguyễn Anh Khôi còn đặc biệt hơn. Sáu tuổi, cậu bé thông minh, hiếu động và mê trò chơi điện tử được mẹ đưa đến lớp năng khiếu cờ vua. Khôi chỉ tập luyện thi đấu cờ theo dạng nghiệp dư, hai buổi mỗi ngày và mỗi ngày cũng chỉ có bốn giờ, dưới sự hướng dẫn của một HLV không mấy tên tuổi. Tuy nhiên, lịch sử của cờ vua Việt Nam tại các giải trẻ quốc tế ghi nhận: chưa một gương mặt nào tỏa sáng rực rỡ như Khôi! Chỉ sau đúng hai năm "ra ràng", Khôi đã sở hữu một bộ sưu tập thành tích mà bất cứ kỳ thủ trẻ quốc tế nào đều mơ ước: ba tấm HCV châu Á liên tiếp cùng hai danh hiệu vô địch trẻ thế giới ở lứa tuổi U10 (năm 2012) và U12 (năm 2014). Làng cờ Việt cũng chưa có VÐV nào chỉ mới 11 tuổi đã đoạt được ngôi Á quân tại Giải các kỳ thủ xuất sắc, với các đấu thủ đều hơn mình dăm bảy tuổi như Khôi làm được năm 2013. Trong năm 2017, một lần nữa Anh Khôi lại khiến giới chuyên môn cùng người hâm mộ nức lòng, với "cú đúp" HCV lứa tuổi U15 tại Giải cờ nhanh và cờ chớp Trẻ thế giới. Ðiều đáng nể là, ngay thời điểm hiện tại, Anh Khôi vẫn chưa từng tập huấn nước ngoài, không có sự hỗ trợ của chuyên gia ngoại, và đang duy trì song song việc học văn hóa.

3 Kình ngư Kim Sơn và kỳ thủ Anh Khôi thật sự là những tài năng trẻ vượt tầm trong nước, đang hội đủ các yếu tố thuận lợi nhất để vươn ra đỉnh cao quốc tế. Dù vậy, cả hai đều đang phải đối mặt với những vấn đề riêng.

Mang tiếng là học trò của HLV Ðặng Anh Tuấn, song Kim Sơn vẫn chỉ được tranh thủ "học ké" bên cạnh đàn chị Ánh Viên. Quy trình tập luyện của nhà vô địch SEA Games có chút khác biệt là giáo án theo chuẩn quốc tế, còn các điều kiện khác hoàn toàn vẫn là "chuẩn Việt Nam". Vì lý do kinh phí, kế hoạch xuất ngoại tập huấn dài hạn của Sơn đang để ngỏ.

Trong khi đó, dù đã đạt tới đẳng cấp của một kỳ thủ hàng đầu thế giới ở lứa tuổi của mình, song cách thức rèn giũa của Anh Khôi rõ ràng còn mang nặng tính nghiệp dư, khi gia đình và bản thân em vẫn chưa quyết định chọn cờ vua hay học văn hóa là đích chính. Nghiệp cờ của Khôi, phần nào đó, đang có nguy cơ lãng phí và rơi vào sự nửa vời, dù ngược lại với Sơn, khó khăn không nằm ở kinh phí.

Như khẳng định của Phó Tổng cục trưởng Tổng cục TDTT Trần Ðức Phấn, tương lai của thể thao thành tích cao Việt Nam phụ thuộc vào những tài năng trẻ đặc biệt như Kim Sơn, Anh Khôi. Việc đầu tư để các em phát huy cao nhất tài năng, phát triển theo đúng chuẩn quốc tế vừa là cơ hội, vừa là trách nhiệm của ngành thể thao. Ngành thể thao sẽ còn phải phối hợp với đơn vị chủ quản để xây dựng kế hoạch chuyên biệt cho từng trường hợp. Nhà nước vẫn đóng vai trò chính, kết hợp với phương thức xã hội hóa, để có mức chi phí tối thiểu cho mỗi người là 100 nghìn USD/năm.

Chuyện đầu tư cho những tài năng trẻ đặc biệt như Sơn, Khôi là cấp bách và luôn là bài toán không dễ tìm ra đáp án. Nên nhớ, chẳng nền thể thao nào có thể trở nên chuyên nghiệp và hùng mạnh, nếu chỉ trông chờ vào sự "xuất thần" của những tài năng "trời cho".

ĐẶNG VIỆT CƯỜNG