"Món quà" đúng lúc

Thứ Ba, 12/06/2018, 20:15:27
 Font Size:     |        Print

Bốn quốc gia vùng Vịnh vừa nhóm họp tại A-rập Xê-út nhằm tìm giải pháp giúp Jordan thoát khỏi cuộc khủng hoảng kinh tế. Với đề xuất viện trợ 2,5 tỷ USD để giúp quốc gia A-rập làm dịu cuộc khủng hoảng kinh tế sau làn sóng biểu tình phản đối các biện pháp "thắt lưng buộc bụng" của Chính phủ ở Jordan, các nước vùng Vịnh muốn ngăn chặn sự tái bùng phát của một "Mùa xuân A-rập" từng xảy ra ở khu vực, khi khó khăn kinh tế và biểu tình đã châm ngòi cho cuộc khủng hoảng toàn diện.

Cuộc họp bốn bên giữa A-rập Xê-út, Kuwait, Các Tiểu vương quốc A-rập thống nhất (UAE) và Jordan diễn ra ngay sau khi làn sóng biểu tình bùng phát ở Jordan. Làn sóng biểu tình đã làm "rung chuyển" thủ đô Amman và nhiều thành phố khác của quốc gia A-rập này từ cuối tháng 5 vừa qua, nhằm phản đối dự luật thuế thu nhập và tăng giá hàng hóa dựa trên các yêu cầu của Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF). Theo dự luật này, thuế thu nhập đối với người lao động được đề xuất tăng ít nhất 5% và thuế thu nhập công ty tăng từ 20 đến 40%. Ðây là những biện pháp mới nhất trong một loạt cải cách kinh tế, tính từ khi Jordanđược nhận khoản vay của IMF, trị giá 723 triệu USD trong vòng ba năm kể từ năm 2016. Hiện dự luật này chưa được Quốc hội Jordan phê chuẩn.

Trước sức ép của làn sóng biểu tình, Thủ tướng Jordan H.Mulki đã buộc phải từ chức trong bối cảnh hàng nghìn người tụ tập bên ngoài Văn phòng Thủ tướng ở thủ đô Amman để phản đối các biện pháp "thắt lưng buộc bụng" của chính phủ. Quốc vương Jordan Abdullah II đã chỉ định ông O.Razzaz, chuyên gia kinh tế của Ngân hàng Thế giới (WB), đồng thời là Bộ trưởng Giáo dục trong chính phủ của cựu Thủ tướng Munki, thành lập chính phủ mới nhằm xoa dịu sự tức giận của người dân đối với các chính sách kinh tế của chính phủ.

Khi chỉ định nhà kinh tế Razzaz đứng ra thành lập chính phủ, Quốc vương Abdullah đã yêu cầu chính phủ mới phải đánh giá lại toàn bộ hệ thống thuế và lập tức bắt đầu một cuộc đối thoại về dự luật thuế nói trên. Ðây là một thách thức đối với người đứng đầu chính phủ, bởi Jordan hiện đang trong tình trạng nợ công lớn, phải thắt chặt hầu bao bằng cách tăng thuế và cắt giảm trợ cấp để đổi lấy khoản vay của IMF. Amman cho biết sẽ đề nghị IMF cho thêm thời gian để thực thi các biện pháp cải cách sau khi làn sóng biểu tình gần đây có nguy cơ đẩy đất nước rơi vào bất ổn. IMF cho biết, tổ chức này sẽ hợp tác với chính phủ mới của Jordan để hoàn tất việc xem xét chương trình cho vay dành cho quốc gia đang "ngập trong nợ nần" này càng sớm càng tốt.

Lời kêu gọi của Quốc vương Abdullah II về "đối thoại quốc gia", liên quan tới dự luật thuế vốn làm bùng phát các cuộc biểu tình, đã được đánh giá là hướng đi đúng có thể dập tắt "lửa giận" của người biểu tình, nhằm ngăn chặn sự việc bị đẩy đi xa hơn nữa. Các nhà tài trợ quốc tế cân nhắc ủng hộ Jordan khi quốc gia này đang phải vật lộn với những khó khăn về tài chính, bởi phải cưu mang hơn một triệu người tị nạn từ nước láng giềng Syria. Gói viện trợ kinh tế giá trị 2,5 tỷ USD mà các nước láng giềng dành cho Jordan được cho là "món quà đúng lúc". Theo tuyên bố chung, khoản viện trợ sẽ bao gồm khoản tiền gửi tại Ngân hàng trung ương Jordan, các bảo đảm với WB, hỗ trợ ngân sách hằng năm và các dự án phát triển. Có được khoản viện trợ này là nỗ lực của Quốc vương A-rập Xê-út nhằm bảo vệ nhà lãnh đạo Jordan tránh sự chỉ trích nặng nề của các quốc gia A-rập khác.

Từng chứng kiến cơn bão "Mùa xuân A-rập" quét qua vùng Vịnh và tàn phá một số nước ở khu vực Trung Ðông-Bắc Phi, các nước trong khu vực không thể để một lần nữa xảy ra thảm kịch này. Hơn bảy năm đã trôi qua, những hệ lụy từ các làn sóng biểu tình lật đổ chế độ ở Ai Cập, Libya, Tunisia vẫn gây ảnh hưởng nặng nề tới các quốc gia trong khu vực, đẩy nhiều nước từng phát triển thịnh vượng vào cuộc khủng hoảng kéo dài. Những diễn biến gần đây ở Jordan nếu không được ngăn chặn, rất có thể sẽ đẩy quốc gia này rơi vào khủng hoảng nghiêm trọng. Trong bối cảnh các nước vùng Vịnh đang phải đối mặt cuộc khủng hoảng ngoại giao với Qatar, nếu một cuộc khủng hoảng nữa xảy ra sẽ là yếu tố gây mất ổn định khu vực, có nguy cơ kéo theo những hệ lụy khôn lường.

ANH THƯ

Chia sẻ