Cần sớm khởi động lại "con tàu hòa bình"

Thứ Hai, 12/02/2018, 03:17:01
 Font Size:     |        Print

Các vùng lãnh thổ của Palestine đang đối mặt nguy cơ khủng hoảng nhân đạo nghiêm trọng sau quyết định của Tổng thống Mỹ cắt viện trợ cho người tị nạn Palestine. Trong bối cảnh các diễn biến căng thẳng gần đây đe dọa hủy hoại tiến trình hòa bình Trung Ðông, Liên hợp quốc (LHQ), cộng đồng quốc tế tiếp tục xúc tiến các nỗ lực nhằm "cứu" các vùng lãnh thổ Palestine tránh thảm kịch nhân đạo vì thiếu kinh phí hỗ trợ. "Con tàu hòa bình" Trung Ðông cần được khởi động lại càng sớm càng tốt.

Chuyên gia về các vấn đề người tị nạn A.Ha-nun cảnh báo, quyết định của Tổng thống Mỹ Donald Trump về cắt giảm viện trợ cho Cơ quan cứu trợ và việc làm cho người tị nạn Palestine của LHQ (UNRWA) khiến tổ chức này tê liệt hoạt động và đối mặt nguy cơ sụp đổ. Việc Mỹ từ chối giải ngân 65 triệu USD trong gói viện trợ 125 triệu USD dành cho UNRWA, đồng thời không cấp 45 triệu USD viện trợ lương thực đã cam kết cho cơ quan này đã gây khó khăn đặc biệt cho các vùng lãnh thổ Palestine vốn đang đối mặt các lệnh phong tỏa từ Israel.

Chuyên gia này cáo buộc Mỹ đang muốn xóa sổ UNRWA bằng cách chặn nguồn lực tài chính. Người tị nạn Palestine tại Bờ Tây từ lâu phản đối sự suy giảm về chất lượng và số lượng dịch vụ của UNRWA trong những năm qua. UNRWA cũng than phiền về một cuộc khủng hoảng tài chính trong gần mười năm qua, dẫn tới việc cơ quan này phải hủy một số hoạt động trong bối cảnh quy mô các gia đình của người tị nạn ngày càng tăng.

Là tổ chức cứu trợ lớn nhất và lâu đời nhất thế giới, ra đời theo Nghị quyết 194 của LHQ, nhằm tìm cách giải quyết mong muốn của người tị nạn được trở về nhà và trợ giúp cho những người phải đi lánh nạn, do vậy việc Mỹ giải tán UNRWA sẽ gây ra tác động chính trị nghiêm trọng đối với người Palestine. Việc xóa sổ tổ chức này đồng nghĩa với loại bỏ quyền trở về của người tị nạn Palestine, trong khi vấn đề người tị nạn và quy chế của thành phố Giê-ru-xa-lem vốn là phần quan trọng trong các cuộc đàm phán hòa bình với Israel. Nếu không giải quyết được những vấn đề gai góc này, "con tàu hòa bình Trung Ðông" khó có thể chuyển bánh như mong đợi.

Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres đã cảnh báo về tình hình nhân đạo và kinh tế tại dải Gaza khi hằng ngày có hai triệu người Palestine phải chật vật sống trong hạ tầng cơ sở đổ nát, khủng hoảng điện, thiếu các dịch vụ cơ bản, thất nghiệp triền miên và nền kinh tế bị tê liệt. Việc thiếu hụt ngân sách của UNRWA khiến cơ quan này không thể thực hiện sứ mệnh bảo đảm những dịch vụ thiết yếu như giáo dục và y tế cho người tị nạn Palestine. Phái bộ của LHQ tại Palestine dự đoán, tới năm 2020, Gaza sẽ trở thành mảnh đất không thể sống được nếu không có những hành động cụ thể để cải thiện các dịch vụ căn bản và hạ tầng cơ sở ở đây.

Tại một cuộc họp của Hội đồng Bảo an LHQ gần đây, phái viên của LHQ về tiến trình hòa bình Trung Ðông Nickolay Mladenov nhận định, trong bối cảnh năm nay kỷ niệm 25 năm Ngày ký Hiệp ước Ô-xlô (văn kiện đề ra thời gian biểu đạt được hòa bình giữa Israel và Palestine), tiến trình hòa bình Trung Ðông đang ở giai đoạn quyết định. Tuy nhiên, tính bấp bênh và không ổn định của môi trường hiện nay khiến tất cả các bên đưa ra những quan điểm cứng rắn hơn. Hậu quả là những phần tử cực đoan lợi dụng tình huống này để kích động một cuộc xung đột khác. Ông kêu gọi cộng đồng quốc tế tiếp tục gây dựng những điều kiện cần thiết để nối lại các cuộc đàm phán đồng thời tái khẳng định giải pháp hai nhà nước vẫn là phương án khả thi duy nhất để đạt được sự chấm dứt một cách công bằng và bền vững cho cuộc xung đột. Ðặc phái viên LHQ nhấn mạnh đến cái giá phải trả mà sự tê liệt của tiến trình đàm phán gây ra: tình trạng bạo lực và mất an ninh tiếp diễn; Israel mở rộng chưa từng có các khu định cư bất hợp pháp; sự chia rẽ chính trị dai dẳng của người Palestine, tình trạng khó khăn ở dải Gaza.

Thực tế, những động thái từ Mỹ và Israel gần đây khiến những hy vọng về nối lại đàm phán hòa bình Israel - Palestine càng xa vời. Tổng thống Palestine M.Áp-bát mới đây tái khẳng định quan điểm rằng Mỹ không còn là "nhà bảo trợ công bằng" đối với tiến trình hòa bình giữa Israel và Palestine. Palestine có kế hoạch cắt đứt quan hệ với Israel ở mọi cấp. Trong khi đó, Israel tiếp tục thực thi chính sách mở rộng các khu định cư Do Thái trên các vùng lãnh thổ chiếm đóng của Palestine. "Bức tranh nhân đạo" u ám trên các vùng lãnh thổ Palestine hiện nay, cùng với những động thái làm gia tăng căng thẳng giữa Israel và Palestine thời gian qua khiến tiến trình hòa bình Trung Ðông giậm chân tại chỗ. Dư luận khu vực và quốc tế cho rằng, việc khởi động lại con tàu hòa bình Trung Ðông là đòi hỏi cấp bách hơn bao giờ hết. Theo đó, cần sớm gỡ bỏ những vật cản gây trở ngại cho việc thúc đẩy tiến trình đàm phán hòa bình giữa Israel và Palestine, nhằm mục tiêu cuối cùng là thiết lập sự ổn định và một nền hòa bình bền vững ở Trung Ðông.

MỸ VÂN

Chia sẻ