"Quả bóng trách nhiệm"

Thứ Sáu, 13/10/2017, 05:20:01
 Font Size:     |        Print

Vòng đàm phán thứ năm về Brexit (Anh rời Liên hiệp châu Âu-EU), diễn ra trong các ngày từ 9 đến 12-10 tại Brussels (Bỉ) đã đi đến hồi kết mà không đạt được tiến triển đáng kể nào. Trong khi hai bên liên tục chuyền "quả bóng trách nhiệm" về phía sân của nhau, có nhiều dấu hiệu cho thấy phía Anh đang tích cực chuẩn bị cho một kịch bản đàm phán Brexit thất bại, trong đó có việc "đánh tiếng" sẽ gia nhập Hiệp định tự do thương mại Bắc Mỹ (NAFTA).

Vòng đàm phán lần này diễn ra ngay trước thềm cuộc họp cấp cao của các nhà lãnh đạo EU, dự kiến diễn ra trong các ngày 19 và 20-10 tới. Trưởng đoàn đàm phán về Brexit của EU Michel Barnier cho biết, cuộc họp cấp cao sắp tới sẽ đánh dấu một bước tiến quan trọng với việc các nhà lãnh đạo EU đánh giá những tiến bộ đầy đủ trong giai đoạn một của cuộc thương lượng nhằm cho phép chuyển sang đàm phán về mối quan hệ thương mại giữa EU với nước Anh hậu Brexit, thời điểm dự kiến diễn ra vào cuối tháng 3-2019.

Tuy nhiên, qua năm vòng đàm phán, hai bên đạt được rất ít đồng thuận về ba vấn đề chủ chốt: hóa đơn "chia tay" mà Anh phải trả cho EU, quyền của công dân EU sống tại Anh và số phận đường biên giới giữa Bắc Ireland và Ireland. Cùng với đàm phán bế tắc, lãnh đạo Anh và EU đã liên tục "né" quả bóng trách nhiệm. Trong bài phát biểu trước Hạ viện Anh đúng vào hôm bắt đầu vòng đàm phán Brexit lần này, Thủ tướng Anh Theresa May cho rằng, "bóng nằm trong chân của EU" và lạc quan về việc sẽ nhận được câu trả lời tích cực từ phía châu Âu. Trong khi đó, phía EU cũng có quan điểm cho rằng, "bóng hoàn toàn ở sân Anh". Phản ứng trước phát ngôn nêu trên của nữ Thủ tướng Anh, người phát ngôn Ủy ban châu Âu (EC) nhấn mạnh "đây không hẳn là một trận bóng" và các bước tiếp theo tùy thuộc hoàn toàn vào Anh.

Phát biểu ý kiến trong buổi chất vấn thường kỳ hằng tuần trước Quốc hội, Thủ tướng May hôm 11-10 cho biết, nếu tiến trình đàm phán Brexit không đạt kết quả, Anh sẽ phải đạt được thỏa thuận với các nước thành viên EU về quyền lợi của công dân Anh đang sinh sống tại những nước này. Trước đó, Thủ tướng Anh đã vạch ra những kế hoạch chi tiết cho các thỏa thuận hải quan và thương mại giữa Anh và EU giai đoạn hậu Brexit, trong đó bao gồm cả khả năng hai bên không đạt được thỏa thuận nào. Bà tuyên bố London đang chuẩn bị cho mọi tình huống trong các cuộc đàm phán Brexit, trong đó hai văn bản chính sách mới về thương mại và thuế quan cho thấy Anh đã sẵn sàng đi theo con đường riêng của mình.

Các nguồn tin châu Âu cho biết, hiện Bộ Thương mại quốc tế của Anh đang chuẩn bị cho kịch bản Anh kết thúc đàm phán rời khỏi "mái nhà chung EU" mà không đạt được thỏa thuận nào về thương mại và quan hệ song phương. Theo giới phân tích, tham gia NAFTA có thể giúp Anh thúc đẩy thương mại với ba trong số những nền kinh tế hàng đầu thế giới, với tổng GDP lên đến 22 nghìn tỷ USD, so với GDP gần 17 nghìn tỷ USD của EU. Nếu có sự tham gia của Anh, NAFTA sẽ chiếm đến hơn 30% tổng sản lượng kinh tế toàn cầu. NAFTA cũng sẽ tạo cơ hội để các nhà xuất, nhập khẩu của Anh tiếp cận tốt hơn vào các thị trường Mỹ, Canada và Mexico mà không phải đàm phán riêng rẽ các thỏa thuận thương mại tự do với từng nước.

Những quyết tâm và động thái nêu trên chứng tỏ Anh rất nghiêm túc trong việc từ bỏ đàm phán nếu thấy cần thiết, qua đó hy vọng có thể gây sức ép với EU và phá vỡ bế tắc trong đàm phán Brexit hiện nay. Tuy nhiên, EU dường như đang ở thế "thượng phong" và không quá quan tâm tới việc Luân Ðôn dự định chuẩn bị như thế nào nếu Brexit đổ vỡ. Phát biểu ý kiến tại thủ đô Brúc-xen (Bỉ), Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ð.Tu-xcơ cho biết giới chức EU đã nhận được thông tin về việc Chính phủ Anh đang chuẩn bị cho khả năng hai bên không đạt được thỏa thuận nào trong các cuộc thương lượng, song khẳng định khối này "không làm việc theo hướng đó".

Với thực tế nêu trên, xem ra trong thời gian tới, đàm phán Anh - EU vẫn khó phá vỡ thế bế tắc hiện nay và khó bảo đảm tiến trình Brexit diễn ra suôn sẻ theo kế hoạch đã định. Theo đó, lãnh đạo cả Anh và EU sẽ tiếp tục "lời qua tiếng lại" và đổ trách nhiệm cho nhau. Tuy nhiên, trong khi EU có thể "bình chân như vại" thì sức ép từ phe đối lập trong nước sẽ gia tăng với Thủ tướng Anh. Tại cuộc chất vấn trước Quốc hội hôm 11-10, thủ lĩnh Công đảng đối lập G.Cô-bin chỉ trích Thủ tướng Mây đã dẫn dắt chính phủ Anh rơi vào tình trạng hỗn loạn về chính sách đối nội và Brexit.

ĐÔNG DƯƠNG

Chia sẻ