Nối nhịp cầu bình yên

Thứ Bảy, 26/05/2018, 14:39:55
 Font Size:     |        Print
 

Anh Sáng (thứ hai, bên trái) kể lại vụ mâu thuẫn với em họ kéo dài 13 năm.

Bấy lâu nay, bà con ở nông thôn luôn đề cao “tình làng nghĩa xóm” còn ở đô thị người dân tứ xứ đổ về thì quan niệm “bán anh em xa, mua láng giềng gần” luôn được coi trọng. Khi nảy sinh mâu thuẫn trong cuộc sống, những mô hình hòa giải tại cơ sở đã hóa giải kịp thời, biến việc lớn thành nhỏ, nhỏ coi như không có.

Cuộc đời sống chẳng được bao lâu, thế mà cũng chỉ vì ý ăn, ý ở mà kiện tụng kéo dài 13 năm, còn đưa nhau ra tòa”, anh Nguyễn Văn Sáng bộc bạch khi nhắc lại chuyện xưa. Anh Sáng và anh Lê Minh Tuấn là anh em con cô, con cậu ruột, mua cùng một mảnh đất ở khu 4, xã Hà Thạch, thị xã Phú Thọ, những tưởng tình cảm gắn kết hơn nhưng ở đời chẳng ai biết trước chữ ngờ. Mâu thuẫn chỉ vì tranh chấp một cái giọt gianh khoảng 60 cm2 đất, thế mà chẳng ai chịu nhường ai, ai cũng có lý của mình. Đỉnh điểm hôm đó trời mưa to, anh Sáng đắp chặn phần đất tranh chấp nên nước ùn ứ trôi vào nhà anh Tuấn, hai bên cãi chửi nhau kịch liệt. Thấy anh Tuấn đục tường để thoát nước, anh Sáng hất luôn xẻng đất khiến anh Tuấn bị thương vào mắt. Mặc dù chính quyền, các đoàn thể, mọi người trong gia đình khuyên giải, can ngăn nhưng bất phân thắng bại, anh em họ kiện nhau lên tỉnh, rồi ra tận Trung ương. Tòa phúc thẩm xử nhưng không thể thi hành án, mẹ anh Sáng từng rơi nước mắt “con là máu, nó là mủ, con mắng em cũng là mắng mẹ”, nhưng rồi mọi sự lại đâu vào đấy.

Cuối cùng vụ việc được hóa giải nhờ chính quyền xã và tổ hòa giải kiên trì gặp gỡ từng bên, nắm bắt tâm tư tình cảm và lựa lời khuyên nhủ họ lấy cái tình làm trọng để giảng hòa. Ban đầu sự việc căng như dây đàn, nhưng trước những lời phân tích chí tình, hai bên đã nhận ra những điều không nên không phải và cam kết không để xảy ra va chạm, xích mích nữa. “Mọi việc giải quyết ổn thỏa, tôi thấy cũng nhẹ lòng”, anh Sáng chia sẻ.

Cũng như bao miền quê khác, những mâu thuẫn trong đời sống người dân Hà Thạch thường do tranh chấp đất đai, mâu thuẫn vợ chồng, xích mích từ va chạm giao thông... chỉ cần một chút nóng giận tức thì cũng dẫn tới xô xát, thậm chí án mạng. Các tổ an ninh trật tự, liên gia tự quản sâu sát nắm tình hình từ khi manh nha, tiếp cận các bên, tìm hiểu thấu đáo căn nguyên, từ đó có phương án phù hợp sớm “hạ nhiệt” tình hình. Thoạt nghe tưởng đơn giản, nhưng khi vào cuộc mới thấy để thành công là cả nghệ thuật. Bí thư Đảng ủy xã Phùng Đức Tính trải lòng, có những nguyên nhân âm ỉ tích tụ từ lâu, mình gần gũi mở lòng chia sẻ, trao đổi thẳng thắn thì người ta mới bộc bạch và quan trọng là phải khách quan, tuyệt đối không thiên vị, nếu hòa giải không khéo sẽ thất bại và mâu thuẫn bùng phát mạnh hơn, ắt khiếu kiện kéo dài.

Nhiều vụ việc được hòa giải êm thấm ngay từ khu dân cư, ca nào phức tạp chính quyền xã mới phải vào cuộc. Tranh thủ sự ủng hộ của chức sắc tôn giáo, những người có uy tín, cán bộ hòa giải tận tụy, khéo léo, dày dạn kinh nghiệm, hiểu biết pháp luật, xem xét cả lý và tình nên việc khó đến đâu rồi cũng hóa giải thành công. Trưởng công an xã Trần Thế Quỳnh kể hôm trước chúng tôi không có mặt kịp thời sẽ xảy ra đánh nhau to. Sau khi hai thanh niên va chạm tại sân bóng đá, tưởng chừng mọi chuyện bỏ qua, ai ngờ một bên về gọi đội, nhổ cây bờ rào chửi bới khiêu khích, bên kia định dàn trận đáp trả lập tức bị ngăn lại. Trung tá Nguyễn Minh Tuấn, Trưởng công an thị xã Phú Thọ nhấn mạnh, với đám thanh niên choai choai tóc xanh, tóc đỏ chỉ cần một va chạm nhỏ lập tức “hỗn chiến” để thể hiện “đẳng cấp”, dàn hàng ngang tụ tập “tự xử” mâu thuẫn trên đường phố hay đến tận nhà con nợ để uy hiếp... Đơn vị tăng cường tuần tra ban đêm, xử lý kiên quyết mới chặn đứng được. Đầu năm ngoái nếu không kịp thời triển khai các biện pháp nghiệp vụ chốt chặn, bắt giữ tại chỗ 13 đối tượng và thu giữ hung khí, kêu gọi 19 đối tượng đầu thú thì trận hỗn chiến đẫm máu có thể xảy ra khi Nguyễn Đình Khánh huy động gần 50 đối tượng đi đòi nợ và trả thù, la ó, chửi bới, chạy xe gây náo loạn ở xã Hà Lộc.

Thực tế cho thấy, cán bộ hòa giải muốn thành công phải gần dân, tâm huyết, trách nhiệm, đắm mình vào thực tiễn, coi việc của gia đình họ cũng là việc của mình. Bà con ở khu dân cư 6C, phường Nông Trang, TP Việt Trì (Phú Thọ) hễ gặp chuyện xích mích, bất hòa thường tâm sự, nhờ cậy ông Kiều Đình Biên, người có thâm niên hơn 17 năm hòa giải. Câu chuyện hy hữu về vụ tranh chấp đất đai giữa những người thân trong một gia đình thể hiện rõ nỗi gian nan của công việc ăn cơm nhà, vác tù và hàng tổng. Gia đình ông Hoàng Văn Th đông con, người con cả sinh được con gái thì không may qua đời. Lo chị dâu đi bước nữa, tài sản có thể rơi vào tay người khác, các em đòi phân chia lại đất đai dẫn đến gia đình lục đục, bất hòa. Khi mâu thuẫn lên đến đỉnh điểm thì cô con dâu chạy sang cầu cứu. Một tuần dày công gặp gỡ, tìm hiểu, ông Biên nắm được mấu chốt sự việc xuất phát từ con trai ông Th đang sinh sống ở Hà Nội. Ban đầu, anh đó không tỏ thái độ phản đối nhưng cũng bất hợp tác. “Chị dâu chịu cảnh chăn đơn gối chiếc, chắc chắn dành hết tình thương cho đứa con duy nhất đã dứt ruột sinh ra. Cư xử như thế không phải đạo, vô tình chặt đứt sợi dây tình cảm của mọi người trong nhà...”, ông Biên từ tốn phân tích nhưng cũng thẳng thắn bày tỏ quan điểm sẽ khách quan bảo vệ lẽ phải, người yếu thế. Buổi trò chuyện, thuyết phục đến tận trưa mới kết thúc nhưng buổi hòa giải ít hôm sau chóng vánh, người con dâu cũng nhận lỗi, hứa sẽ làm đúng đạo dâu con, không khí gia đình vui vẻ trở lại...

Hỏi bí quyết, ông Biên tiết lộ ông sẵn sàng trở thành chỗ xả của hai bên, thậm chí có thể kiên trì nghe giãi bày cả tiếng đồng hồ mà không cắt lời ai, rồi mới lựa lời chân tình khuyên bảo. Tài hòa giải của ông khiến bà con thán phục bởi có trường hợp hai gia đình tranh chấp đất đai, hễ nhà này đào móng xây tường là nhà kia cản, nhưng khi ông Biên can thiệp, cơn bực tức đang ngùn ngụt dần dần hạ hỏa, mấy tháng sau chủ nhà bên này mất, nhà bên kia sang giúp đỡ mấy ngày. Hay một bà cụ ngăn cản nhà hàng xóm căng dây xây tường chẳng may bị ngã, ông Biên làm cầu nối đề nghị hai bên kiềm chế, nhà kia mang quà thăm hỏi, một tuần sau bà cụ khỏi ốm, cả khu lại vui vẻ liên hoan đón Tết.

Trong khi nhiều người vẫn thờ ơ “đèn nhà ai nấy rạng”, nếu không có những cán bộ cơ sở năng nổ, nhiệt tình “bao đồng” dù chẳng có lương, phụ cấp thì mâu thuẫn còn âm ỉ, dai dẳng, khó tránh khỏi xảy ra khiếu kiện, thậm chí án mạng, Đại tá Phí Văn Dũng, Trưởng phòng PV28 công an tỉnh Phú Thọ khẳng định.

Xuân Mai

Chia sẻ