Suy ngẫm trước thềm xuân

Thứ Bảy, 10/02/2018, 12:39:44
 Font Size:     |        Print
 

“Hiếm có cuộc trở về nào của những ngôi sao thể thao lại bùng nổ, cảm động đến như thế!”. Ảnh: THANH GIANG

Xuân Mậu Tuất đã gõ cửa mọi nhà. Náo nức, chờ mong xen lẫn cả những lo toan, phiền muộn. Người Việt mình thường quan niệm mùa xuân, mở đầu bằng Tết Nguyên đán là nơi gặp gỡ của yêu thương, sum họp.

Tự bao đời nay, dù ai đi đâu về đâu quanh năm vất vả ngày Tết cũng muốn được đoàn tụ, con gặp cha mẹ, vợ gặp chồng, anh em họ mạc tay bắt mặt mừng, chúc nhau những điều tốt lành trong năm mới. Cho nên vào dịp Tết những người con xa xứ, nhất là những chiến sĩ phải làm nhiệm vụ nơi biên giới, hải đảo đã phải trải qua những thời khắc nhớ đến cháy lòng gia đình, người thân, quê hương.

Còn những cầu thủ bóng đá U23 Việt Nam thì vừa trở về trong lòng dân tộc vào những ngày áp Tết. Hiếm có cuộc trở về nào của những ngôi sao thể thao lại bùng nổ, cảm động đến như thế! Việt Nam đã trở thành đội bóng đầu tiên ở khu vực ASEAN lọt vào trận chung kết giải vô địch U23 châu Á. Chiến thắng của các bạn trẻ lần này sẽ đi vào lịch sử như một biểu hiện minh chứng cho tinh thần, ý chí quật cường, đoàn kết, niềm tự hào dân tộc. Những người hâm mộ không chỉ ở trong nước mà cả ở nước ngoài đã vỡ òa nước mắt sung sướng trước bàn thắng phi thường của các “chiến binh trên tuyết” Việt Nam! Tuy không giành giải nhất, nhưng các cầu thủ thế hệ vàng đã giành chức vô địch trong lòng người dân chúng ta. Vui mừng xiết bao! Thế nước đang lên, không chỉ ở môn thể thao Vua này.

Tết này những con tàu chở hàng đã rời cảng đến với quần đảo Trường Sa. Thời thế giới phẳng, in-tơ-nét đã vào đến vùng sâu, vùng xa, nhưng với quần đảo này, những lá thư từ hậu phương vẫn là niềm mong đợi, gửi gắm bao nhớ thương, hò hẹn. Gợi lên trong ta kỷ niệm về những năm tháng chiến tranh, những cái Tết thời binh lửa. Sức mạnh tinh thần to lớn đôi khi bắt đầu từ những điều bình dị - một ngọn lửa ấm, một sắc đào phai, một làn điệu dân ca, ánh mắt người con gái… Điều bình dị có tên tình yêu quê hương, đất nước!

Tết này vẫn vẹn nguyên một cái tết sum vầy. Trước tết hai, ba tháng đã thấy bà con ta ở hai miền đăng ký mua vé tàu tết. Dù bận rộn công việc cuối năm bạn bè vẫn không quên hẹn cuộc gặp tất niên, để cùng nhìn lại một năm vất vả lo toan cùng những điều đã làm được, đã tạm hài lòng và cả những điều còn phải ráng sức trong năm tới.

Tết này từ chuyện của mỗi người, mỗi nhà mà nhìn rộng ra cả nước. Ta cảm thấy năm Đinh Dậu trôi thật nhanh. Nhanh bởi việc sau nối việc trước, việc nào cũng khẩn trương, hối hả. Trong bối cảnh thuận lợi và khó khăn, thời cơ và thách thức đan xen, chúng ta đã giữ vững ổn định chính trị, hoàn thành vượt mức các chỉ tiêu kế hoạch kinh tế - xã hội đề ra. Nổi bật là tăng trưởng GDP đạt 6,81%. Đây là mức tăng cao nhất trong 10 năm trở lại đây. Những thành tựu về kinh tế gắn liền với công tác xây dựng, chỉnh đốn Ðảng, đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, và các biểu hiện tiêu cực khác. Vị thế và uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế ngày càng được nâng cao.

Điều gì đã làm nên những thành tựu đó? Tại một hội nghị tổng kết năm, đại biểu một cơ quan tham mưu chiến lược đã khái quát trong bốn chữ: Bản lĩnh vượt khó! Theo ông, thắng trong gian khó, thắng trong điều kiện khó có thể thắng mới là chiến thắng vĩ đại. Nó giành lại thế chủ động, đặt nền móng cho tương lai.

Khó khăn, thách thức đã được dự báo từ trước. Nên khi đối mặt, các cấp, các ngành đều chủ động, tìm ra những giải pháp ngắn hạn và dài hạn để vượt thoát. Chống tham nhũng có phải là khó khăn rất lớn không? Có người “đặt tên” năm 2017 là năm chống tham nhũng. Một năm chúng ta đã căng sức làm rất nhiều việc. Được sự lãnh đạo, chỉ đạo kiên quyết của Trung ương Đảng, Chính phủ, sự ủng hộ tích cực của quần chúng nhân dân, của các cơ quan thông tin đại chúng, qua thanh tra, kiểm tra, đã phát hiện, xử lý, kiến nghị xử lý 68 vụ, 107 đối tượng tham nhũng. Kết luận điều tra 197 vụ, 467 bị can; truy tố 219 vụ, 481 bị can; xét xử sơ thẩm 205 vụ, 433 bị cáo về các tội tham nhũng, trong đó có nhiều vụ án đặc biệt nghiêm trọng, phức tạp, có cán bộ lãnh đạo cấp cao của Ðảng, cán bộ đương chức và cán bộ về hưu.

Tại phiên tòa cuối năm âm lịch vừa qua, xét xử vụ án cố ý làm trái gây hậu quả nghiêm trọng tại nhà máy nhiệt điện Thái Bình 2, hầu hết các bị cáo từng là cán bộ cao cấp của Đảng và Nhà nước, từng giữ những cương vị quan trọng trong bộ máy lãnh đạo chính trị, kinh tế, đều thừa nhận những sai lầm, tội lỗi. Họ ân hận, nói lời xin lỗi đến Đảng, Nhà nước, Nhân dân, người lao động. Rồi đây sẽ có những tổng kết toàn diện, sâu sắc về vấn đề này, nhưng có thể nói, bài học sâu sắc ở đây là, bất kỳ ở đâu, lúc nào, phải luôn thượng tôn pháp luật, kìm hãm cái tôi, kìm hãm lòng tham của con người. Xử lý nghiêm minh trước pháp luật những hành động tội lỗi, có tính đến công và tội, nguyên nhân khách quan, chủ quan, thể hiện sự nhân văn nhất.

Xuân này đọc lại bài thơ chúc Tết của Bác Hồ 50 năm trước, xuân Mậu Thân 1968, bỗng thấy lòng thanh thản, bỗng thấy rạo rực niềm tin vào sức mạnh, vào ngày mai. “Tiến lên toàn thắng ắt về ta!”. Lời Bác gọi là lời non sông gọi, là lệnh, nhưng là văn! Trận thắng này là trận thắng nghèo nàn, lạc hậu, giữ vững bờ cõi núi sông, tiến vào một thời kỳ mới, thời kỳ mà giá trị mỗi sản phẩm làm ra chứa đựng hàm lượng tri thức và văn hóa rất lớn trong đó.

Mùa xuân sum họp, trong những chia sẻ riêng tư mỗi nhà lấp lánh những câu chuyện về những việc cần làm, về tương lai đất nước. Người ta bàn về chuyện chơi tết thay cho vui tết, thay cho ăn tết. Nhiều bạn trẻ rủ nhau tết này đi du lịch ở châu Á, châu Âu, vé máy bay đã lo trước, khách sạn đã order (đặt sẵn). Nhưng vẫn lưu ý rằng đó là ở thành thị, ở một khu vực dân cư có đời sống khá giả. Xin hãy nhớ về những bản làng xa xôi ở biên giới phía bắc, ở Tây Nguyên, ở trên đại ngàn Trường Sơn một thời oanh liệt. Ở đó còn những người mẹ, người chị, còn những em thơ nghèo khó; còn những nạn nhân ngày ngày vật vã vượt qua di chứng chiến tranh.

Khoảng cách giàu nghèo còn rất lớn. Phải làm sao lo cho mọi nhà đều có tết. Không chỉ có chuyện giàu nghèo, những khác biệt trong lối sống là không nhỏ. Nhưng dù khác biệt gì, người Việt Nam mình cũng không chấp nhận thói đạo đức giả, vô cảm, a dua, chém gió… như những ai đó từng “chém” trên mạng xã hội. Hơn bao giờ hết, ngày tết là ngày mỗi người nhắc nhau giữ gìn cây thuần phong, mỹ tục sum suê, nở hoa kết trái. Tết trồng cây không chỉ nhắc ta trồng cây xanh lấy gỗ, bóng mát, lấy môi trường trong lành mà sâu xa hơn là giữ cho gốc bền cây thẳng, cốt cách văn hóa trao truyền bao thế hệ.

Chúng ta vững tin bước vào năm 2018, năm bản lề Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm. Thời cơ mới, thuận lợi mới đang đón đợi. Nhưng khó khăn còn lớn, thách thức còn nhiều. Không phát huy cao độ nội lực, tận dụng thời cơ, vượt qua thách thức, sẽ rơi vào tụt hậu, cùng những hậu quả khôn lường. Ai cũng thấy rõ nền kinh tế đất nước còn nhiều khuyết tật, yếu kém. Nhiều doanh nghiệp, nhiều dự án làm ăn thua lỗ. Tệ tham nhũng, lãng phí như con bệnh nặng kéo dài, hễ ngơi “thuốc thang” là ngóc đầu dậy. Các biểu hiện quan liêu, ham quyền lực, lợi ích nhóm, mất dân chủ... diễn ra ở nhiều nơi và rất tinh vi, phức tạp.

Phát triển nhanh và bền vững, mục tiêu này đã được bàn định trong nhiều năm nay. Điều đó vẫn rất đúng, rất có ý nghĩa trong lúc này. Muốn có tết sum vầy ấm áp thì phải giảm đến mức thấp nhất những người nông dân phải phiêu dạt tứ xứ để kiếm việc làm. Phát triển công nghiệp, ngành nghề ở nông thôn là con đường ngắn nhất để người dân ly nông mà không phải ly hương. Phát triển nhanh để không bị tụt hậu, để hòa vào xu thế hội nhập quốc tế. Bền vững để không bị các nguy cơ đè bẹp ý chí, tinh thần và hành động của cả một dân tộc, của mỗi người. Bền vững để con người sống khỏe mạnh, an nhiên trong một xã hội phát triển, để bàn tay luôn
chạm tới những điều ấm nóng, bao dung.

Cụ thể thêm chút nữa, tết này nước ta đã qua 5 năm thực hiện chiến lược tăng trưởng xanh. Rõ nhất là những ứng dụng năng lượng mặt trời trong sản xuất nông nghiệp; sử dụng công nghệ sinh học để xử lý nước thải tại chỗ; sản xuất và tiêu thụ vật liệu xây dựng thay thế. Người lao động rất vui khi được chứng kiến việc ứng dụng các công nghệ mới thân thiện môi trường vào sản xuất, kinh doanh. Chỉ xin dẫn ra một lĩnh vực cụ thể: điện gió. Đến cuối năm 2017 nước ta đã có 77 dự án điện gió với quy mô công nghiệp được đăng ký tại 18 tỉnh, thành phố, tổng mức đầu tư khoảng 350 triệu USD, tổng công suất đã lắp đặt là gần 160 MW.

Tăng trưởng xanh trong kinh tế. Cũng có thể nói “tăng trưởng xanh” trong văn hóa, trong tình nghĩa cộng đồng, sức mạnh ngàn năm đất Việt. Tình yêu đất nước, quê hương bó bện trong tình nghĩa anh em, đồng chí. Tình yêu lớn nâng cánh ước mơ, nâng những bước đi vững vàng tới tương lai. Mỗi người thật sự là một thủ lĩnh, một công dân có trách nhiệm, hòa mình trong tập thể, không phải để thể hiện mà là tìm thấy mình trong đó, nhấn chìm những ham muốn, so bì, những tính toán thiệt hơn luôn muốn gào thét của chính mình. Cái mà chúng ta thường nói là sự “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa”.

Suy ngẫm trước thềm xuân về trận thắng hôm nay cũng có nghĩa là nhận rõ ngày hôm qua, nhận rõ mình hơn bao giờ hết.

HẢI ĐƯỜNG