Từ câu chuyện “cột điện nở hoa”

Thứ Bảy, 09/09/2017, 12:08:48
 Font Size:     |        Print
 

Cột điện vẽ hoa ở quận 11, TP Hồ Chí Minh.

Câu chuyện hàng trăm cột điện, trụ đèn “nở hoa” ở TP Hồ Chí Minh trong những ngày gần đây gây ra những tranh luận ngược chiều nhau.

Khi sự nhiệt tình bị phản đối

Vừa qua, những cột điện, trụ đèn trên các tuyến đường ở quận 11 (TP Hồ Chí Minh) được các bạn sinh viên vẽ bằng những bông hoa năm cánh, mầu đỏ cùng với thông điệp “Hãy nghĩ về môi trường”. Sự kiện này thu hút sự chú ý cũng như tranh luận nhiều chiều của xã hội. Bên cạnh việc nhiều người dân đồng tình, ủng hộ, thích thú với ý tưởng này thì cũng có nhiều ý kiến, trong đó có không ít họa sĩ, chuyên gia hoạt động trong lĩnh vực kiến trúc quy hoạch đô thị hay mỹ thuật lại cho rằng với cái “mặt” đô thị, không thể cứ thích là vẽ lên được.

Họa sĩ Lương Lưu Biên cho rằng: “Đây không phải là chốn riêng tư, ai muốn làm gì thì làm, đã là nơi công cộng thì mỹ thuật nơi đó phải phù hợp cho nhiều người, nhiều thành phần. Không thể để những hình vẽ ngô nghê như nhà trẻ vậy được!”. Còn TS Võ Kim Cương, nguyên Phó Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc TP Hồ Chí Minh thì chia sẻ, “một cảnh quan đẹp cần có không gian cảnh quan để có thể xem, có thể thấy thuận lợi và được sắp xếp trong một bố cục hài hòa”. Theo ông Cương, hiện nay trên đường phố có rất nhiều bảng hiệu, quảng cáo, tranh cổ động tuyên truyền khá rối mắt. Chính vì thế, thành phố nói chung và quận 11 nói riêng không cần vẽ lên cột đèn, cột điện vì sẽ càng rối rắm hơn.

Qua tìm hiểu, ý tưởng này xuất phát từ Đoàn Thanh niên phường 5, sau đó được người dân ủng hộ cho nên Đoàn Thanh niên quận 11 đã tổ chức thực hiện rộng rãi trên địa bàn quận. Đến thời điểm hiện tại, ngoài con đường Lạc Long Quân, còn có Ông Ích Khiêm, Bình Thới… Dự kiến, số lượng cột điện, trụ đèn được vẽ trang trí trong chiến dịch này là 500 chiếc ở tất cả 16 phường của quận 11.

Sau khi vấp phải những đánh giá, nhận xét thẳng thắn từ phía chuyên môn, các bạn sinh viên cảm thấy “khá buồn” vì các bạn đã cố gắng làm hết sức mình trong việc bảo vệ môi trường cũng như làm đẹp hơn cho đường phố. Những bức họa bị cho rằng là ngây ngô, hai mầu xanh đỏ chọi nhau gay gắt về mặt thị giác cũng xuất phát từ việc các bạn chỉ là những họa sĩ không chuyên nghiệp mà thôi.

Mục đích không biện minh được cho cách làm

Việc vẽ tranh lên cột điện ở quận 11, thực tế là nối tiếp sự lan tỏa từ các hoạt động vẽ tranh trên nắp cống, vẽ lên tường nhằm khuyến khích mọi người chung tay bảo vệ môi trường đã từng diễn ra ở quận 1 và quận 5 trước đây. Không ai nghi ngờ lòng nhiệt tình của các bạn trẻ trong việc bảo vệ môi trường và tình yêu với thành phố này. Song, mục đích tốt không có nghĩa khi thực hành cũng đúng cách.

Chưa nói đến tính thẩm mỹ của những bức vẽ này, sau vài ngày được vẽ mới, tờ rơi, áp phích quảng cáo lại được dán trở lại trên những cột điện, trụ đèn này, làm cho mỹ quan đô thị vốn đã nham nhở lại chẳng có cái gì ăn nhập với nhau. Bên cạnh đó, việc “đồng phục hóa” các tuyến phố bằng một mẫu vẽ giống nhau cũng là một vấn đề cần bàn lại?

Khác với những bức vẽ nhỏ xinh trên tường ở một số con hẻm của TP Hồ Chí Minh, những con đường thuộc “chiến dịch” vẽ cột điện, trụ đèn của Đoàn Thanh niên quận 11 chủ yếu nằm ngoài mặt đường. Nằm ngoài mặt đường là một câu chuyện khác. Nó là bộ mặt của thành phố. Nó liên quan tới tổng phổ kiến trúc, quy hoạch đô thị. Tổng phổ đó nhìn có hợp lý, khoa học hay không thì những chi tiết cấu tạo thành cũng phải được tính toán một cách cụ thể, khoa học. Trước khi tiến hành, cần có những khảo sát, nghiên cứu và tham khảo hoặc nhờ tới sự tư vấn của đội ngũ chuyên gia hoặc người liên quan. Không phải tự dưng thích là làm. Cũng không phải, thích vẽ gì thì vẽ.

Để thấy, một công trình mỹ thuật công cộng sẽ tôn thêm giá trị của thành phố, của văn hóa dân tộc nếu như nó được làm một cách nghiêm túc và bài bản. Không chỉ ở thái độ, mà còn ở cách làm.

CỐC VŨ