Thay đổi tư duy về chuẩn mực nghề giáo

Thứ Bảy, 26/08/2017, 10:16:37
 Font Size:     |        Print
 

Giờ thực hành của sinh viên Trường đại học Sư phạm Kỹ thuật Nam Ðịnh (TP Nam Ðịnh). Ảnh: Quang Minh

Có nhiều mô hình và giải pháp để nâng cao chất lượng đào tạo ngành sư phạm, cũng như thu hút người giỏi đến với nghề giáo đang được các nước phát triển trên thế giới thực thi. Cách làm của quốc gia gần gũi trong khu vực - Xin-ga-po có thể mang đến nhiều gợi ý tốt đối với Việt Nam.

Sự phát triển nhanh chóng và vững chắc của nền kinh tế đã tạo ra nhiều ngành nghề mới và cần nhiều người tốt nghiệp đại học (ÐH) và sau ÐH. Chính sách đẩy mạnh việc đào tạo kỹ thuật của chính phủ lên 40% cũng làm thu nhỏ lại số lượng sinh viên theo học ngành sư phạm mặc dù Viện Giáo dục Sư phạm Quốc gia Xin-ga-po hiện nay cũng đang thu hút nhiều người có bằng kỹ thuật. Việc phụ nữ hóa nghề sư phạm có khuynh hướng làm cho ngành sư phạm kém hấp dẫn đối với nam giới, mặc dù tính chung thì số lượng nam giới theo ngành này đang tăng.

Việc tuyển dụng đầu vào gặp nhiều khó khăn do địa vị của giáo viên ngày càng giảm. Việc thiếu hụt tiếp tục diễn ra mặc dù các phương tiện truyền thông đại chúng thường xuyên nhấn mạnh rằng nghề dạy học là một nghề đào tạo con người do quốc gia và những người theo ngành này được trả lương cao. Việc thiếu hụt giáo viên tạo ra nỗi lo lắng vì trong những năm tới rất nhiều giáo viên đang giảng dạy đã đến tuổi nghỉ hưu.

Thêm một tình huống nữa là tỷ lệ sinh trong những năm gần đây và trẻ em nước ngoài ở Xin-ga-po ngày càng tăng sẽ dẫn đến việc nhiều em đi học hơn và tất nhiên yêu cầu về giáo viên cũng gia tăng.

Giải pháp chính cho vấn đề này là dùng học bổng “Phục vụ cộng đồng” để thu hút những SV giỏi theo nghề sư phạm, tăng lương và tạo cơ hội thăng tiến cho các GV và đại học hóa mô hình đào tạo qua các chương trình như cử nhân (xã hội, tự nhiên) với văn bằng về giáo dục, bằng cử nhân xã hội (BA), với chương trình cấp chứng chỉ sư phạm đã đạt được nhiều thành công hơn so với bằng cử nhân về tự nhiên (BS) trong việc thu hút SV theo học. Một yếu tố thành công nữa là chương trình BA đưa ra những ngành đào tạo như nghệ thuật, âm nhạc và nhạc kịch không có ở trường ÐH khác.

Khi sự thiếu hụt tiếp tục xảy ra với những môn học như tiếng Anh, Hoa, Tamil và Toán, Bộ Giáo dục Xin-ga-po đã tuyển chọn các giáo viên nước ngoài từ Vương quốc Anh, Ô-xtrây-li-a, Ấn Ðộ, Trung Quốc và Niu Di-lân. Bộ cũng tuyển dụng lại một số giáo viên đã nghỉ hưu. Ngoài ra, Bộ cũng tiến hành “Hệ thống các giáo viên tốt nghiệp tạm thời” để hợp đồng tuyển dụng những người chưa qua đào tạo trong một năm với lời hứa rằng họ sẽ được đào tạo thêm để trở thành những giáo viên chính quy sau này.

Trong khi những chuẩn mực về công tác giảng dạy phải được nâng cao thì một điều đáng xem xét là tuyển dụng không nhất thiết phải tập trung quá mức vào vấn đề dạy giỏi. Viện trưởng hiện nay của Viện Giáo dục Sư phạm Quốc gia đã diễn giải những phẩm chất quan trọng là sự tận tụy hay sự quan tâm. Gần đây hơn, Bộ cũng nhấn mạnh vào tính liêm chính, sự tận tụy và phẩm chất của những giáo sinh. Như Bộ Giáo dục đã nói: “Chúng ta yêu cầu các nhà giáo có niềm đam mê, sự cống hiến và một tấm lòng yêu nghề. Chúng ta cần những nhà giáo có thể đốt lên ngọn lửa nhiệt huyết trong học tập, có một tinh thần tìm tòi, đổi mới và cho giới trẻ một niềm tự hào rằng họ là những người Xin-ga-po”. Ðiều này đã nói lên một sự chuyển đổi lớn trong nghề sư phạm, sự chuyển đổi từ việc bám sát nội dung và quá thiên về lý thuyết sang việc tập trung về thái độ, những giá trị và sự tận tâm.

Tư tưởng thay đổi quá trình giảng dạy sư phạm được khởi xướng trong đó giáo viên phải khuyến khích học sinh của mình tự học và tự nghiên cứu. Khái niệm cho rằng có bằng đại học sẽ bảo đảm trình độ tinh thông cần phải được xem xét kỹ lại.

Phạm Thị Ly