Quyền tác giả cần được bảo vệ

Thứ Năm, 16/05/2019, 05:01:25

Tổn thương và phẫn nộ, đó là tâm trạng của nhiều họa sĩ khi phát hiện tác phẩm của mình bị một số công ty thời trang ngang nhiên sử dụng bằng cách cắt ghép thô thiển để in lên áo dài. Những bức tranh đó được khai thác miễn phí trên mạng và các công ty này đã sử dụng "quà tặng miễn phí" này để kinh doanh thu lời. Kết quả là đã có hàng trăm, thậm chí hàng nghìn chiếc áo dài đạo tranh đã được sản xuất hàng loạt, rao bán công khai.

Dù với bất kỳ sự bao biện nào thì cũng không thể phủ nhận một thực tế là các công ty này đã sử dụng tài sản trí tuệ của người khác một cách bất hợp pháp. Bức xúc vì việc làm sai phạm có tính hệ thống, mới đây hàng loạt họa sĩ như Bùi Trọng Dư, Lâm Ðức Mạnh, Ngụy Ðình Hà, Nguyễn Thu Huyền, Nguyễn Ðăng Sơn, Phan Linh Bảo Hạnh,… đã phải tìm đến luật sư để bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.

Ðiều đáng nói, đây chỉ là một trong nhiều thí dụ về nạn vi phạm bản quyền tác giả hiện đang diễn ra theo chiều hướng ngày càng phổ biến, tinh vi. Theo phản ánh của nhiều họa sĩ, tác phẩm của họ đã từng bị khai thác tùy tiện, không xin phép để in ấn trên các sản phẩm tiêu dùng như quần áo, đồ gia dụng... Tuy nhiên sự vi phạm lần này của các công ty thời trang, tác động đến quyền lợi của đông đảo họa sĩ là hành vi trắng trợn, liều lĩnh khiến các nghệ sĩ buộc phải lên tiếng để bảo vệ chính mình, như chia sẻ của họa sĩ Bùi Trọng Dư: "các họa sĩ vốn không thích kiện tụng, chỉ muốn yên ả để tập trung sáng tác nhưng lần này thì tức nước vỡ bờ, không thể cho qua được nữa".

Tình trạng vi phạm bản quyền tác giả không chỉ xảy ra trong lĩnh vực hội họa mà còn nhiều lĩnh vực khác như âm nhạc, văn học, sân khấu, điện ảnh... Tình trạng "cầm nhầm", "mượn tạm" diễn ra khá phổ biến không chỉ khiến những nghệ sĩ chân chính bị tổn thương mà nguy hiểm hơn còn làm đảo lộn các giá trị xã hội, luật pháp bị xem thường, khiến công chúng mất lòng tin. Hiện nay, hệ thống văn bản pháp luật của Nhà nước đã ban hành rất chi tiết, cụ thể các nội dung liên quan quyền tác giả, song việc thực thi trên thực tế đang còn nhiều bất cập. Ðể xảy ra tình trạng này, nguyên nhân đầu tiên chính là ý thức yếu kém của một số tổ chức, cá nhân. Họ bất chấp pháp luật, bất chấp đạo lý để ngang nhiên sử dụng tài sản của người khác miễn sao mang lại lợi ích cho mình. Bên cạnh đó, cũng cần thẳng thắn nhìn nhận rằng, không ít vụ việc sau khi được phát hiện chưa được xử lý rốt ráo, thậm chí có lúc, có nơi xuất hiện dấu hiệu xuê xoa, bao che. Chính vì thế pháp luật đã không phát huy được tính răn đe, phòng ngừa. Ðể nghiêm khắc chấn chỉnh tình trạng này, thiết nghĩ, hơn ai hết, chính mỗi nghệ sĩ cần tiếp tục nâng cao ý thức trách nhiệm trong việc bảo vệ sản phẩm trí tuệ của mình. Bên cạnh đó, cùng với việc xử lý kịp thời mọi sai phạm, công tác tuyên truyền về pháp luật trong xã hội được tiến hành một cách thiết thực và hiệu quả giúp cộng đồng thực hiện tốt vai trò phát hiện, đấu tranh với hành vi sai phạm,… Các cơ quan chức năng cũng cần có sự chia sẻ, thấu hiểu nguyện vọng của người bị xâm phạm bản quyền để giải quyết thấu đáo trên cơ sở pháp luật...

THÀNH NAM