Bản án gây tranh cãi

SONG ĐẢO

Thứ hai, 17/07/2017 - 10:40 AM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Ông Lula da Silva và những người ủng hộ tại Thủ đô Brasilia. Ảnh: IRISH TIMES

Cựu Tổng thống Lula da Silva mới đây bị Tòa sơ thẩm Brazil tuyên án gần 10 năm tù giam vì tội tham nhũng thụ động và rửa tiền. Bản án trên đang gây ra những tranh cãi nảy lửa ở Brazil, đe dọa đẩy quốc gia Nam Mỹ này lún sâu vào vòng xoáy bất ổn chính trị.

Theo AP, ngày 12-7, Tòa sơ thẩm Brazil đã tuyên án chín năm rưỡi tù giam đối với cựu Tổng thống Lula da Silva (nhiệm kỳ 2003-2010) với tội danh tham gia đường dây tham nhũng của Tập đoàn Dầu khí quốc gia (Petrobras). Tuy nhiên, bản án này chưa chính thức vì cần được thông qua trong một phiên tòa cấp cao hơn.

Theo cáo trạng của Tòa sơ thẩm, người sáng lập đảng Lao động (PT) Lula da Silva đã che giấu việc nhận một căn hộ và một mảnh đất tại thành phố São Paulo của OAS - Tập đoàn xây dựng nằm trong đường dây tham ô của Petrobras. Ngoài ra, ông Silva còn đang bị điều tra về tội danh tham ô. Theo Thẩm phán Sergio Moro, người thụ lý điều tra “đại án” tham nhũng của Petrobras, tổng số tiền mà ông Silva nhận hối lộ và tham nhũng lên tới 1,1 triệu USD.

Chỉ một ngày sau khi bản án của Tòa sơ thẩm được công bố, cựu Tổng thống Lula da Silva tố cáo án tù “mang động cơ chính trị” nhằm ngăn cản ông ra ứng cử tổng thống trong cuộc bầu cử năm 2018, đồng thời yêu cầu cơ quan pháp luật phải cung cấp những chứng cứ cụ thể để kết tội ông. Phát biểu ý kiến tại trụ sở của PT, ông Silva đã bác bỏ quyết định tuyên án tù của thẩm phán Sergio Moro, đồng thời nhấn mạnh rằng bản cáo trạng không đề cập bất cứ bằng chứng cụ thể nào chứng minh ông dính líu hành vi tham nhũng.

Phản ứng trước bản án của Tòa sơ thẩm Brazil, PT ra thông cáo khẳng định hình phạt của Thẩm phán Sergio Moro đối với ông Silva là một đòn giáng vào nền dân chủ và Hiến pháp Brazil. Thông cáo của PT nhấn mạnh sẽ kiên quyết bảo vệ cựu Tổng thống Lula da Silva bởi ông không có tội. Nhiều cuộc tuần hành ủng hộ ông Silva và PT đã diễn ra tại Thủ đô Brasilia, các thành phố São Paulo, Porto Alegre và Bahia.

Trong khi đó, đảng Cộng sản Brazil cũng ra thông cáo phản đối quyết định của Thẩm phán Moro, cho rằng không có bất kỳ bằng chứng nào về việc ông Silva nhận hối lộ hay tham nhũng. Về phần mình, cựu Tổng thống Dilma Rousseff tuyên bố quyết định của thẩm phán Moro là sự hổ thẹn đối với Brazil, đồng thời khẳng định ông Silva vô tội. Nhóm luật sư bào chữa cho ông Lula tuyên bố sẽ kháng cáo lên Tòa án Tối cao Brazil và LHQ. Liên đoàn các chính đảng Mỹ latin & Caribbe (Copppal) cho rằng, quyết định của Tòa sơ thẩm Brazil chống lại ông Silva là chiến lược của phe bảo thủ khu vực hòng ngăn cản các chính trị gia có quan điểm tiến bộ trở lại cầm quyền.

Ông Silva hiện là ứng cử viên sáng giá cho chức Tổng thống Brazil trong cuộc bầu cử năm 2018. Tỷ lệ ủng hộ của các cử tri đối với ông Lula luôn dẫn đầu trong các cuộc thăm dò dư luận, hiện ở mức 30%. Ông Lula sẽ chỉ bị tước quyền ứng cử vào chức tổng thống nếu Tòa phúc thẩm khẳng định ông phạm tội tham nhũng. Trong tám năm cầm quyền, ông Lula da Silva - người theo đường lối cánh tả, đã áp dụng những chính sách cải cách kinh tế và xã hội hiệu quả, qua đó nâng cao vị thế của Brazil trên trường quốc tế. Dấu ấn lớn của ông Silva là trong chính sách xóa đói, giảm nghèo, giúp cải thiện cuộc sống của hàng chục triệu người dân.

Từ hai năm nay, chính trường Brazil liên tục rung chuyển bởi vụ bê bối hối lộ của Petrobras, khiến hàng trăm chính trị gia và doanh nhân vướng vòng lao lý. Thậm chí, cựu Tổng thống Dilma Rousseff cũng vì những cáo buộc liên quan đường dây hối lộ của Petrobras mà bị phế truất. Phán quyết của Tòa sơ thẩm Brazil được đưa ra trong bối cảnh Hạ viện Brazil đang xem xét khả năng phế truất Tổng thống đương nhiệm Michel Temer với những cáo buộc liên quan vụ bê bối Petrobras.

Do đó, bản án do Thẩm phán Moro đưa ra với ông Silva không những gây tranh cãi gay gắt trong dư luận và trên chính trường Brazil, mà còn có nguy cơ gây thêm xáo trộn và bất ổn ở quốc gia Mỹ latin này.