Thị trường ngoại tệ cơ bản ổn định

ĐẶNG HÀ MY

Thứ năm, 12/07/2018 - 04:33 PM (GMT+7)
Font Size   |         Print

NHNN sẵn sàng bán ngoại tệ để can thiệp thị trường.

Thực tế những tháng đầu năm 2018 cho thấy, cung - cầu ngoại tệ của nền kinh tế không có gì đột biến. Thậm chí, nguồn cung ngoại tệ còn khá dồi dào do cán cân thương mại (CCTM) thặng dư tới 2,71 tỷ USD; trong khi giải ngân vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) tăng mạnh, đạt 8,34 tỷ USD. Ngoài ra còn có nguồn giải ngân vốn ODA, nguồn vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài, nguồn thu từ du lịch... Đó là lý do giúp thị trường ngoại tệ (TTNT) trong nước những tháng đầu năm cơ bản ổn định.

Việc tỷ giá USD/VND gần đây liên tục “dậy sóng” đang tác động không nhỏ đến các doanh nghiệp (DN) xuất nhập khẩu (XNK), đặc biệt là những DN có khoản vay lớn bằng USD. Theo dự báo của các chuyên gia kinh tế, quý III và quý IV là mùa cao điểm của các DN XNK, trong khi đó, với sự biến động của tỷ giá như hiện nay, rất khó để DN lựa chọn đồng tiền thanh toán, giao dịch.

Ngày 2-7, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) Việt Nam công bố tỷ giá trung tâm của VND với USD ở mức 22.635 đồng; các ngân hàng thương mại (NHTM) niêm yết phổ biến ở mức 22.920 đồng (mua vào) và 22.990 đồng (bán ra). So đầu năm, mức tăng tỷ giá USD khoảng hơn 1%, đang tác động mạnh đến con số lợi nhuận quý II của nhiều DN. Với những DN xuất khẩu (XK), tỷ giá USD tăng sẽ giúp giá hàng hóa quy ra USD rẻ hơn trước, tăng tính cạnh tranh. Thực tế, khi tỷ giá tăng trong ngắn hạn XK sẽ hưởng lợi. Tuy nhiên về lâu dài, DN XK cần sự ổn định tỷ giá và biến động trong biên độ nhất định chứ không hẳn là tăng - giảm quá mạnh. Trong khi đó, các DN nhập khẩu (NK) sẽ gặp khó khăn vì phải quy đổi từ VND sang USD để thanh toán, với giá trị thấp hơn. Những DN có nguyên liệu đầu vào phải NK chiếm tỷ trọng lớn sẽ gặp bất lợi khi USD tăng giá. Các DN NK đang vay VND để kinh doanh, nhưng không có nguồn thu ngoại tệ để trả cho đối tác, phải mua ngoại tệ từ NH để nhập hàng, trong khi DN không thể tăng giá bán sản phẩm bởi sẽ ảnh hưởng đến sức tiêu thụ.

Thấu hiểu những lý do đó và “chẩn đoán” đúng việc tỷ giá thị trường biến động trong mấy ngày gần đây chủ yếu do yếu tố tâm lý, nên NHNN đã đưa ra “phác đồ điều trị” hợp lý, đó là khẳng định sẽ sẵn sàng bán ngoại tệ để can thiệp TTNT. Theo đại diện NHNN, không khó để nhận thấy nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ tâm lý lo ngại dòng vốn nước ngoài có thể đảo chiều sau khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) tăng tiếp lãi suất và dự báo có thể tăng thêm hai lần nữa trong năm nay. Tâm lý đó ngày càng lớn khi nhiều đồng tiền trong khu vực cũng rớt giá trong bối cảnh đồng USD tăng giá mạnh. Tuy nhiên, lo lắng trên có phần thái quá nếu xét trong bối cảnh của Việt Nam. Nhìn lại những nền kinh tế trong khu vực có đồng nội tệ bị giảm mạnh trong thời gian qua, hầu hết đều có nền tảng tài chính khá yếu, thâm hụt cán cân vãng lai (CCVL) lớn và kéo dài khiến khả năng chống đỡ đối với các cú sốc bên ngoài bị suy giảm. Tại Việt Nam, CCVL liên tục duy trì trạng thái thặng dư khá lớn suốt từ năm 2017 đến nay. Số liệu thống kê của NHNN Việt Nam cho thấy, CCVL của Việt Nam tiếp tục thặng dư 4,3 tỷ USD trong quý II, qua đó góp phần giúp cán cân thanh toán tổng thể thặng dư tới gần 9,6 tỷ USD trong sáu tháng đầu năm. Tín dụng ngoại tệ đáp ứng đủ nhu cầu cần thiết của các DN XNK, nhưng kỳ hạn vốn vay ngoại tệ chủ yếu ngắn hạn, tập trung cho các lĩnh vực ưu tiên nhằm đáp ứng các nhu cầu mua nguyên liệu cho hàng XNK.

Thực tế những tháng đầu năm cũng cho thấy, cung - cầu ngoại tệ của nền kinh tế không có gì đột biến. Thậm chí, nguồn cung ngoại tệ còn khá dồi dào do CCTM thặng dư tới 2,71 tỷ USD, trong khi giải ngân vốn FDI tăng mạnh, đạt 8,34 tỷ USD. Ngoài ra, còn có nguồn giải ngân vốn ODA, nguồn vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài, nguồn thu từ du lịch... Đó là lý do giúp TTNT trong nước những tháng đầu năm cơ bản ổn định, tỷ giá chỉ tăng xấp xỉ 1%.

Mặt khác, Thống đốc NHNN Lê Minh Hưng đã khẳng định, NHNN luôn chủ động các phương án để điều hành tỷ giá và sẵn sàng can thiệp TTNT khi cung - cầu thị trường có vấn đề, bảo đảm TTNT được thông suốt.

Chiều 3-7, NHNN tiếp tục phát đi một tín hiệu mạnh mẽ về việc sẵn sàng can thiệp, đó là giảm giá bán ra ngoại tệ tới 244 đồng/USD. Những động thái trên của NHNN đã xóa tan tâm lý lo ngại của thị trường. Bằng chứng là tỷ giá thị trường đã giảm nhẹ từ sáng 3-7 và tiếp tục duy trì trạng thái này trong phiên ngày 4-7.

Ông Nguyễn Hoàng Minh, Phó Giám đốc NHNN Chi nhánh TP Hồ Chí Minh cho biết, theo báo cáo nhanh tính đến hết ngày 4-7, các NHTM đã mua vào USD tăng 18% so những ngày tỷ giá VND/USD tăng vừa qua. Việc mua vào được một lượng ngoại tệ từ thị trường sẽ giúp thanh khoản ngoại tệ của các NHTM dồi dào hơn, dù chưa có sự can thiệp của NHNN. Tuy nhiên, tâm lý là một “căn bệnh” mãn tính, thường có xu hướng bùng phát mỗi khi TTNT biến động. Bởi vậy, để trị căn bệnh này, phương thuốc hữu hiệu nhất là phải duy trì môi trường kinh tế vĩ mô ổn định, lạm phát thấp, kinh tế tăng trưởng ổn định để củng cố niềm tin của người dân vào đồng nội tệ.