Dòng vốn được kiểm soát chặt chẽ

ĐẶNG HÀ MY

Thứ hai, 14/05/2018 - 11:45 AM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Lãi suất liên ngân hàng tuy tăng nhẹ so cuối tháng 3, song vẫn ở mức thấp. Ảnh: NGUYỆT NGUYỄN

Trong phần đánh giá về các tổ chức tín dụng (TCTD) tại Báo cáo Tình hình kinh tế - tài chính tháng 4-2018, Ủy ban Giám sát tài chính quốc gia (UBGSTCQG) nhận định, huy động vốn cải thiện hơn so cùng kỳ năm 2017, tín dụng tuy tăng chậm hơn so cùng kỳ năm 2017 nhưng dòng vốn được kiểm soát chặt chẽ. Cần tiếp tục thận trọng, có các giải pháp đối phó rủi ro đảo chiều của các dòng vốn, trong đó có dòng vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài.

Theo UBGSTCQG, vốn huy động từ tổ chức kinh tế và cá nhân tăng 3,5% so cuối năm 2017 (cùng kỳ năm 2017 tăng 2,8%). Trong đó, huy động VND tăng 3,7%, huy động ngoại tệ giảm 3,1%. Tỷ trọng vốn huy động ngoại tệ trong tổng nguồn vốn huy động là 9,2% (cuối năm 2017 là 9,7%). Đến cuối tháng 4-2018, tín dụng ước tăng khoảng 4,3% so cuối năm 2017 (cùng kỳ năm 2017 tăng 5,6%). Tín dụng bằng VND ước tăng 4,1%, chiếm 91,9% tổng tín dụng, trong khi tín dụng bằng ngoại tệ tăng 6,3%, chiếm 8,1% tổng tín dụng (cuối năm 2017 là 7,9%).

UBGSTCQG nhận định, “tín dụng trung và dài hạn (TDTDH) có dấu hiệu tăng trở lại”. Trong bốn tháng đầu năm 2018, TDTDH tăng khoảng 5,3% trong khi tín dụng ngắn hạn tăng khoảng 3,2%. Tỷ trọng TDTDH khoảng 53,3% (cuối năm 2017 là 47,2%). Đáng lưu ý là tỷ trọng tín dụng vào lĩnh vực công nghiệp chuyển biến đáng kể. Tỷ trọng cho vay vào lĩnh vực công nghiệp tăng lên 22,1% (cuối năm 2017 là 19,7%), trong khi tỷ trọng cho vay hộ gia đình giảm còn 16,5% (cuối năm 2017 là 17%). Tỷ trọng cho vay các ngành nghề khác ổn định. Thanh khoản của hệ thống TCTD tương đối dồi dào. Tính đến cuối tháng 4-2018, tỷ lệ tín dụng so vốn huy động (LDR) ở mức 87,9% (cùng kỳ năm 2017 là 88%). Trong đó, LDR bằng VND là 89,8%; LDR bằng ngoại tệ là 71,7%.

Lãi suất liên ngân hàng (LSLNH) tuy tăng nhẹ so cuối tháng 3-2018 song vẫn ở mức thấp. Cụ thể, LSLNH qua đêm bình quân ở mức 1,5%, tăng 0,5 điểm % so cuối tháng 3-2018, lãi suất một tuần ở mức 1,6%, lãi suất một tháng ở mức 2,0%, tăng 0,6% và 0,3% so cuối tháng 3-2018. Tuy nhiên, LSLNH ở các kỳ hạn vẫn đang thấp hơn khoảng từ 1,7 - 3,3 điểm % so cùng kỳ năm 2017.

Tính đến cuối tháng 4-2018, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN) hút ròng khoảng 39.000 tỷ đồng. Lãi suất huy động (LSHĐ) vốn từ dân cư và doanh nghiệp tương đối ổn định. LSHĐ bình quân ở mức 5,2%, tăng 0,1 điểm % so cuối năm 2017. Lãi suất cho vay bình quân ở mức 8,9%, trong đó lãi suất cho vay bằng VND phổ biến ở mức 7%-11%; lãi suất cho vay bằng USD phổ biến ở mức 2,4%-7%. Tuy nhiên, UBGSTCQG lưu ý, do áp lực lạm phát năm 2018 lớn hơn năm 2017 nên việc giảm lãi suất có thể gặp khó khăn. Vì vậy, việc điều hành chính sách tiền tệ cần linh hoạt, chủ động hơn nhằm giữ lãi suất ổn định.

Thực tế, thời gian qua, NHNN cũng đã có nhiều văn bản cảnh báo các NH về việc rót vốn vào lĩnh vực bất động sản (BĐS). NHNN yêu cầu các TCTD siết chặt cho vay vào các lĩnh vực BĐS, chứng khoán… để hạn chế nợ xấu, đồng thời ưu tiên tập trung vốn tín dụng cho sản xuất, kinh doanh. Mặt khác, NHNN cũng đã yêu cầu các NH cân đối nguồn vốn, sử dụng để cho vay TDTDH, bảo đảm khả năng thanh khoản.

Với diễn biến tỷ giá USD/VND tăng nhẹ, tính đến cuối tháng 4-2018, tỷ giá trung tâm tăng 0,3%, tỷ giá NHTM tăng khoảng 0,26%, tỷ giá tự do tăng khoảng 0,4% so cuối năm 2017, UBGSTCQG cho rằng, nguyên nhân là do tỷ giá USD tăng trên thị trường thế giới. Song nếu nhìn tổng thể bốn tháng đầu năm, chỉ số này vẫn đang giảm. Tỷ giá USD/VND trong năm 2018 tăng nhẹ ở mức 1,5 - 2% sẽ tiếp tục tạo ra lợi thế cạnh tranh cho hàng xuất khẩu của Việt Nam cũng như làm giảm áp lực lên lạm phát. Về thị trường chứng khoán, sau quý I tăng trưởng nóng 19,3% và tiệm cận 1.200 điểm, chỉ số VN Index điều chỉnh giảm trong tháng 4. Tới cuối tháng 4, VN Index đạt 1.050 điểm, giảm 10,6% so cuối tháng 3. Trong tình hình hiện nay cần tiếp tục thận trọng, có các giải pháp để đối phó rủi ro đảo chiều của các dòng vốn, trong đó có dòng vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài.

Về kinh tế vĩ mô, UBGSTCQG nhận định, xu thế dài hạn của lạm phát có chiều hướng tăng cao hơn khoảng 0,6 điểm % so cùng kỳ năm trước, báo hiệu CPI năm 2018 sẽ có xu thế tăng cao hơn so năm 2017 nếu lộ trình tăng giá dịch vụ công không được kiểm soát chặt chẽ. Theo tính toán dựa trên những yếu tố của thị trường hàng hóa thế giới cũng như trong nước, để bảo đảm mục tiêu lạm phát bình quân dưới 4% thì dư địa lạm phát còn để điều chỉnh giá dịch vụ công đến cuối năm 2018 là 1-1,2 điểm %.

Đặc biệt, theo UBGSTCQG, những dấu hiệu tích cực đặc biệt của ngân sách Nhà nước (NSNN) là lũy kế đến ngày 15-4-2018 NSNN đang thặng dư 11.300 tỷ đồng, trong khi bội chi là vấn đề kinh niên nhiều năm qua, và cùng kỳ năm 2017 bội chi 20.000 tỷ đồng. Nợ công cũng có những dấu hiệu tích cực, các chỉ tiêu nợ nằm trong giới hạn Quốc hội cho phép. Tính đến tháng 4-2018, nợ công/GDP ước khoảng 55,9% GDP, trong đó nợ Chính phủ khoảng 47,4% GDP, nợ được Chính phủ bảo lãnh khoảng 8% GDP.

Tuy tình hình NSNN bốn tháng qua có những dấu hiệu tích cực nhưng để bảo đảm cân đối NSNN bền vững, cần tiếp tục đẩy mạnh cắt giảm chi thường xuyên, tinh giản biên chế, đồng thời cần bảo đảm cân đối nguồn thu chi cho bảo hiểm xã hội (BHXH), bảo đảm công tác thu BHXH có hiệu quả, có cơ chế thu hút thêm đối tượng tham gia đóng BHXH tự nguyện…