Tham vọng tìm nơi trú ẩn mới cho nhân loại

TRẦN ANH (BIÊN DỊCH)

Thứ hai, 20/11/2017 - 04:06 AM (GMT+7)
Font Size   |         Print

Nhà vật lý Stephen Hawking (người ngồi ghế) giới thiệu về dự án Breakthrough Starshot. Ảnh: IBTIMES

Mới đây, Stephen Hawking - nhà vật lý thiên tài người Anh, tiếp tục đưa ra hàng loạt cảnh báo về nguy cơ diệt vong của nhân loại trong vòng vài trăm năm tới. Cùng với đó, dự án khám phá vũ trụ mang tên Breakthrough Starshot cũng trở thành tâm điểm của truyền thông thế giới, bởi nó hứa hẹn đánh dấu một bước ngoặt lớn trong việc thám hiểm không gian, và mở ra hy vọng tìm được một “miền đất mới” cho loài người.

Siêu dự án Breakthrough Starshot

Breakthrough Starshot (tạm dịch: “Chương trình thám hiểm không gian đột phá”) là dự án mới nhất trị giá 100 triệu USD trong khuôn khổ chương trình Breakthrough Initiaves (Những sáng kiến đột phá) được thông báo phát triển kể từ ngày 12-4-2016. Dự án do tỷ phú người Nga Yuri Milner khởi xướng và được nhà vật lý Stephen Hawking cùng nhà sáng lập kiêm Tổng Giám đốc điều hành Facebook Mark Zuckerberg hết lòng ủng hộ.

Theo Le Temps, Breakthrough Starshot sẽ nghiên cứu và chế tạo một “hạm đội” khoảng 1.000 tàu vũ trụ hình cánh buồm mang tên StarChip, với kích thước siêu nhỏ bao gồm camera, động cơ đẩy, pin, thiết bị định vị và liên lạc tí hon. Những chiếc tàu này sẽ thực hiện hành trình đến hệ Alpha Centauri, cách Trái đất 4,37 năm ánh sáng (khoảng 40.000 tỷ km).

Về nguyên lý hoạt động, những chiếc StarChip sẽ được các bệ phóng tia laser có công suất 100 gigawatt ở Trái đất phóng lên vũ trụ (gigawatt viết tắt GW, 1 GW = 1 tỷ W). Sau khi được phóng đi, StarChip có thể đạt tốc độ khoảng 20% tốc độ ánh sáng (tương đương 215 triệu km/giờ). Như vậy, nếu không gặp trở ngại, mỗi chiếc tàu sẽ mất khoảng 20 năm để tới được hệ Alpha Centauri và khoảng hơn bốn năm để báo tin tới nơi an toàn về Trái đất. Sau đó, các StarChip sẽ chụp ảnh các hành tinh trong hệ này và gửi về Trái đất để các nhà khoa học phân tích bề mặt những hành tinh này.

Các nhà nghiên cứu cho biết, Alpha Centauri là lựa chọn “hoàn hảo” cho việc khám phá vũ trụ, vì hệ này có vị trí gần với Trái đất nhất. Không chỉ vậy, vì tính chất quỹ đạo của Alpha Centauri, hệ này nhiều khả năng ẩn chứa hành tinh có điều kiện thuận lợi để phát triển sự sống. Ngoài ra, với sự bí ẩn của nó, Alpha Centauri được xem như một miền đất mới thôi thúc sự tò mò khám phá của giới khoa học - công nghệ, khiến họ tìm mọi cách phát triển các phương tiện thám hiểm trong hành trình khám phá vũ trụ.

Mục đích chính của dự án Breakthrough Starshot là để nghiên cứu và khai phá những vùng xa xôi trong vũ trụ mà con người chưa bao giờ biết đến. Việc nghiên cứu cũng nhằm tìm kiếm sự sống ngoài Trái đất cũng như nơi trú ẩn mới cho loài người trước những nguy cơ khó lường có thể xảy ra trong tương lai. Theo kế hoạch, Breakthrough Starshot sẽ đi vào hoạt động trong khoảng 20 - 30 năm tới.

Trạm phóng laser của các tàu thám hiểm tí hon StarChip. Ảnh: CONDECDN

Xứng đáng để theo đuổi

Theo Le Temps, đã từ lâu, con người luôn theo đuổi mơ ước tìm ra những nền văn minh mới trong vũ trụ. Thời gian qua, với tốc độ phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI), ngành khoa học vũ trụ đã có những bước tiến lớn khi có thể đưa con người đặt chân tới Mặt trăng và gần đây nhất là những dự án đưa con người sinh sống tại vệ tinh tự nhiên này vào năm 2030.

Một lý do khác khiến Breakthrough Starshot thu hút nhiều sự quan tâm là do những nguy cơ Trái đất bị hủy diệt từ các hậu quả do con người gây ra. Dân số tăng chóng mặt cũng đang khiến Trái đất trở nên quá tải. Cùng với đó, tình trạng biến đổi khí hậu, tiêu thụ các loại nhiên liệu và khai thác quá mức môi trường ngày càng tăng. Điều này đã khiến mới đây GS Stephen Hawking phải đưa ra cảnh báo rằng sự kết thúc của con người trên Trái đất sẽ diễn ra vào năm 2600. Chính viễn cảnh về tương lai ảm đạm đã thôi thúc nhà vật lý người Anh tham gia sáng kiến Breakthrough Starshot để tìm kiếm một nơi trú ẩn tiềm năng cho nhân loại.

Ngay từ khi được thông báo, Breakthrough Starshot đã nhận được các đánh giá tích cực và được nhiều nhà khoa học hưởng ứng. Dù vậy, những thách thức để hiện thực hóa mục tiêu này là không hề dễ vượt qua. Ước tính chi phí để thực hiện dự án khoảng từ 5 - 10 tỷ USD. Ngoài ra, dù khoa học - công nghệ phát triển, Breakthrough Starshot vẫn đòi hỏi những loại công nghệ, kỹ thuật thuộc dạng “cao siêu” với chi phí tốn kém để giải quyết các vấn đề như bức xạ vũ trụ, độ nhạy của thiết bị, tương tác của laser công suất cao với khí quyển Trái đất, độ ổn định của tàu, việc cung cấp năng lượng…

Các nhà khoa học đều nhận định những khó khăn là điều khó tránh khỏi, song dự án này không phải bất khả thi. Nhiều nhà nghiên cứu cho rằng, nếu thành công, lợi ích từ dự án này đem lại cho nhân loại xứng đáng gấp nhiều lần số tiền 10 tỷ USD.

Với sự ủng hộ từ dư luận cũng như những người có chuyên môn, các thành viên của dự án những ngày qua liên tục cho thấy những quyết tâm vì sự nghiệp khám phá vũ trụ. Mới đây, tỷ phú Yuri Milner tuyên bố đóng góp 200 triệu USD cho chương trình Breakthrough Initiaves để cạnh tranh với Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) trong sứ mệnh khám phá sự sống trên Mặt trăng và vệ tinh Enceladus của Sao Thổ. Tỷ phú người Nga cũng bày tỏ sự tin tưởng bên ngoài Trái đất vẫn tồn tại những khu vực có sự sống và tuyên bố sẵn sàng đầu tư để có thể tìm ra những “miền đất mới” cho con người.

Trong khi đó, nhà vật lý người Anh khẳng định, với số lượng lớn tàu vũ trụ được phóng đi, khả năng thành công của dự án Breakthrough Starshot là rất cao. Hơn nữa, trong bối cảnh công nghệ phát triển với tốc độ nhanh chóng trong nhiều thập kỷ qua và trong tương lai, dự án Breakthrough Starshot có thể trở thành hiện thực chỉ trong vòng vài chục năm tới. GS Hawking cũng cho rằng, bản chất của con người là chinh phục tự nhiên, luôn tìm mọi cách vươn tới những vì sao khác ngoài Trái đất nhằm khai phá một nơi cư trú mới trong bối cảnh sự sống tại đây luôn đối mặt với hiểm nguy từ những sự cố tự nhiên như bị thiên thạch bất ngờ va phải,… hay từ chính các hậu quả do con người gây ra với môi trường.

Le Monde cho biết, từ trước đến nay, đã có nhiều đồn đoán cho rằng, sự sống trên Trái đất bắt nguồn từ ngoài hành tinh, do những phân tử hữu cơ vô tình ghé thăm “hành tinh xanh” nhờ chuyến du hành vũ trụ bên trên các vân thạch bay tự do. Do đó, giới phân tích cho rằng dự án Breakthrough Starshot, với khả năng khám phá vũ trụ của các con tàu siêu nhỏ là xứng đáng để theo đuổi, khi có thể sẽ hé lộ nguồn gốc của con người trên Trái đất cũng như mở ra những tia hy vọng về một miền đất mới trong vũ trụ giúp con người duy trì sự sống.